L005.369空行心髓秘密寶珠 c3.5s
༄༅།། །ཞལ་གདམས་གསང་བའི་དུམ་བུ་བཞུགས་སོ༔། ༔
«། »། «། ཨུ་རྒྱན་སྐད་དུ༔»། «བོད་སྐད་དུ༔། མཁའ་འགྲོ་སྙིང་ཐིག་གསང་བའི་དུམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ༔། ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་བྱ་བྲལ་ངང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔། དམིགས་མེད་ཀློང་ཡངས་ཆོས་དབྱིངས་ཕོ་བྲང་དུ༔། སྟོང་གསལ་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཌཱཀྐི་མས༔། རིགས་བཞིའི་མཁའ་འགྲོ་མ་མོ་འཁོར་བཅས་ལ༔། ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཀློང་གསལ་ཉི་མའི་རྒྱུད༔། བཤད་དེ་བརྒྱུད་ནས་ཤྲཱི་སེང་ཧ་ཡིས༔། འདི་རྒྱུད་བཅུ་བདུན་བཅས་པ་བདག་ལ་གཏད༔། ༈། ཨོ་རྒྱན་བདག་གིས་གཡའ་རི་གོང་གི་བྲག་ཕུག་ཏུ༔། རྒྱུད་ཀྱི་ཁོང་སྙིང་གནད་བསྡུས་ཉམས་སུ་བླངས༔། སྙིང་ཐིག་གསང་བའི་དུམ་བུར་དོན་བསྡུས་དྲིལ༔། ཚིག་ཉུང་དོན་འདྲིལ་ཉམས་སུ་བླང་བར་བདེ༔། ཁྱད་འཕགས་ཀུན་དང་མཐུན་པའི་གདམས་པ་འདི༔། མ་འོངས་ལས་ཅན་ཅིག་དང་འཕྲད་པར་ཤོག༔། ས་མ་ཡ༔། རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔། སྙིང་ཐིག་གསང་བའི་དུམ་བུ་འདི་ལ་སྤྱི་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ༔། ཐོག་མའི་གཞི་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་གཅིག༔། བར་གྱི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་གཉིས༔། ཐ་མའི་ཉམས་ལེན་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་གསུམ་མོ༔། ༈། དེ་ལ་དང་པོ་ཐོག་མའི་གཞི་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ༔། སྤྱི་གཞི་དང་༔། འཁྲུལ་གཞིའོ༔། དང་པོ་སྤྱི་གཞི་ནི༔། སྤྱི་ཞེས་འཁོར་འདས་གང་དུ་ཡང་མ་ཕྱེ་བའི་གོང་ཡིན་ཏེ༔། སྒྲོན་མ་འབར་བ་ལས༔། ཐོག་མའི་ཀ་དག་ཆེན་པོ་ལས༔། རང་བཞིན་ཉིད་ནི་འདི་ལྟ་བུ༔། སུས་ཀྱང་མ་བྱས་རང་གསལ་བར༔། ཡེ་ཉིད་ནས་ནི་རང་བཞིན་ནོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། འཁོར་འདས་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་ཐོག་མའི་གཞི་དེ༔། སྟོང་གསལ་རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་དང་བྲལ་བར་གནས་སོ༔། དེ་ཡང་ངོ་བོ་སྟོང་པ༔། རང་བཞིན་གསལ་བ༔། ཐུགས་རྗེ་འགག་མེད་དུ་གནས་ཏེ༔། ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས༔། གཞི་གནས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་གསུམ་སྟེ༔། ངོ་བོ་ཀ་དག་གི་ཡེ་ཤེས་དང་༔། རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་༔། ཐུགས་རྗེ་གཞན་སྣང་གི་ཡེ་ཤེས་སོ༔། ཞེས་པས༔། གཞི་གནས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ལས་མང་བ་མ་གསུངས༔། དེ་ཡང་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས༔།
這裡安住吉祥!秘密口訣寶珠安住。
梵語:母語藏語:空行心髓秘密寶珠之名。向離戲空性尊母頂禮。無所取著廣大法界宮殿中,空性明瞭智慧空行母,並四類空行眷屬,特別傳授廣大日怙寧體。由此傳承至吉祥獅續,將此十七部續部傳予我。
我于雅利高峯巖穴,實修此續部精華要旨。撰寫心髓秘密寶珠,文少義豐易於實修。愿此殊勝教言與一切相應,未來有緣者得以值遇。薩嘛野。噶噶噶。
心髓秘密寶珠總說三義:初立基礎,次立住位,后立修習。
其一初立基礎又二:通基及錯基。先說通基:所謂通即不分內外一切法,猶如燈光現起前,初無動搖大凈性,自性自明非他造,從本自在如是住。此即一切內外法未成立前,廣大空性離四邊而住。其體性空,自性明,大悲無盡常駐。如月誕日續云:基地智有三:體性凈智,自性自現智,大悲他現智。故未說基智多於三種。又月燈續云:
གནས་ལུགས་རྣམ་པ་མང་བཤད་ཀྱང་༔། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡིན་ནོ༔། ཞེས་སོ༔། གཞི་དེ་ལ་འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་དེ༔། ཡི་གེ་མེད་པ་ལས༔། ད་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ༔། འཁྲུལ་པ་ཀ་ནས་དག་པས་ཡིན་མིན་གྱི་མཐའ་ལས་འདས་པ་ཉིད་དོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། ངོ་བོ་ཀ་དག་ཡེ་ཤེས་ལ༔། མ་རིག་པ་ཞེས་སྲིད་མེད་པས༔། གཅིག་དང་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ལས་འདས༔། གང་དུ་མ་ཕྱེ་ཆོས་ཉིད་ལ༔། ཡེ་ཤེས་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་མེད༔། རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཞེས༔། མི་སྐྱེ་མི་འགག་ཅིར་མི་དགོངས༔། ཡུལ་དག་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར༔། རྩལ་དང་ཡོན་ཏན་འགག་མེད་པས༔། རོལ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ལས༔། སྣ་ཚོགས་རྫོགས་པའི་གཞི་མ་འོ༔། ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ཁྱབ་ཡེ་ཤེས་ལ༔། མི་འཛད་སྣ་ཚོགས་འཆར་བའི་སྒོ༔། འཛད་པ་ལྟར་སྣང་ངོ་བོར་རྫོགས༔། ཆོས་སྐུ་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ལས༔། ཡེ་ཤེས་མཁྱེན་པ་རྫོགས་པའི་ཆ༔། ཤུགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཆར༔། འདི་མེད་འཁོར་འདས་ལྟེ་ཆད་པས༔། མཁྱེན་པས་རིག་ཅིང་གསལ་བ་འོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། ཀློང་དྲུག་པ་ལས༔། ཡེ་ཤེས་ཉིད་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱིས༔། གཞི་ཡི་ཁྱད་པར་ཚིག་ཏུ་བསྟན༔། ངོ་བོ་ཀ་དག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས༔། མ་རིག་པ་ཡི་དྲི་མ་བྲལ༔། རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས༔། འཁྲུལ་པའི་ཚིག་གི་གནོད་པ་བྲལ༔། ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ཁྱབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས༔། ཐམས་ཅད་དབྱིངས་གཅིག་འདྲེས་པར་སྣང་༔། ཞེས་སོ༔། དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་གསུམ་པོ་དེ་དབྱེར་མེད་ཡིན་ཏེ༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། ཡེ་ཤེས་རང་ངོར་གནས་པ་ལ༔། གསུམ་གྱི་ཚུལ་དུ་དབྱེར་མེད་དོ༔། ཞེས་སོ༔། དེ་ཡང་དངོས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ༔། སྟོང་གསལ་རིག་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད༔། ཅེས་སོ༔། དེ་ཡང་རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པ་ཡིན་ཏེ༔། རང་ཤར་ལས༔། རྟག་ཆད་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ལས་འདས༔། ཞེས་པ་དང་༔། རང་གྲོལ་ལས༔། མཐའ་བཞིའི་དྲི་མར་རང་སངས་ཉིད༔། ཅེས་སོ༔། གཞི་དེ་ལ་འཁྲུལ་མ་འཁྲུལ་ལ་སོགས་གང་དུ་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པའོ༔། དེས་ཐོག་མའི་སྤྱི་གཞི་བསྟན་པའོ༔། ༈། ད་དེ་ལས་འཁྲུལ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་བསྟན་པ་ནི༔།
這是一段藏文經文,大意如下: 雖然有許多現象的說法,但智慧只有三種。對於這個基礎,無論是否有錯誤,都是無所成立的。因為在無文字的情況下,本來就是自然智慧,因此超越了有無錯誤的邊際。根據《現證續論》,本性純凈的智慧沒有無明,超越了一與二的數量。無論如何分析,法性只是智慧,無有成立。自然智慧被稱為不生不滅,無需思維。由於境界無確定性,故技能與功德永無止盡。只是遊戲般顯現,作為一切圓滿的基礎。大慈大悲智慧是一切顯現的門戶,似乎有執著但本性圓滿。從法身空性自性中,智慧了知是圓滿的部分,有力量顯現於有情。由於沒有生滅,了知一切現象清楚明瞭。 《六論》也說:三種智慧分別說明了基礎的特性。本性純凈智慧離開了無明的污染。自然智慧離開了錯誤語言的損害。大慈大悲智慧顯現一切同一法界。 三種智慧是無別的,如《現證續論》所說。它們非有體性,離開有無變化,超越常斷兩邊,自解脫於四邊的污染。對於這個基礎,無論是否錯誤等,都無所成立。這說明了最初的一般基礎。 接下來將解說錯誤是如何產生的。
ད་དེ་ལས་འཁྲུལ་པ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བ་བསྟན་པ་ནི༔། ཡེ་ཤེས་གསུམ་པོ་དེ་རང་གི་རིག་པ་དང་སྣང་བར་མ་ཤེས་རང་གི་རིག་སྣང་སྐུ་གསུམ་དུ་མ་ཤེས་པས་འཁྲུལ་ལོ༔། ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་ན༔། ཀློང་གསལ་ལས༔། ཡེ་ཤེས་ཉིད་ལས་མ་རིག་འཁྲུལ༔། ཅེས་པས༔། གོང་གི་གཞི་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་ཀྱང་༔། རྨི་ལམ་ལྟ་བུའམ༔། སྒྱུ་མ་བུའམ༔། སེང་གེ་ཆུར་ཤི་བ་ལྟར་མ་རིག་པས་འཁྲུལ་ཏེ་དེ་ཡང་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས༔། འཁྲུལ་གཞི་རྣམ་པ་མང་བཤད་ཀྱང་༔། ལྷུན་གྲུབ་དང་ནི་ཐུགས་རྗེ་འོ༔། ཞེས་པས༔། ངོ་བོའི་རང་མདངས་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་འོད་ལྔ་འོད་ཁྱིམ་དུ་གསལ་བ་ལ༔། ཐུགས་རྗེའི་རིག་རྩལ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་དེ་གསལ་སྟོང་དུ་མ་ཤེས་པས་འཁྲུལ་ཏེ༔། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས༔། ཆ་མེད་རྒྱུ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར༔། འོད་གསལ་ཉིད་ཀྱང་བག་ལ་ཆགས༔། ཞེས་པ་དང་༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རང་ངོ་ཡིན་པར་མ་ཤེས་པས༔། འདི་ཡང་འཁོར་བའི་ཐོག་མ་འོ༔། ཞེས་སོ༔། འོད་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་ཨ་འཐས་རང་རྒྱུད་པར་བཟུང་བས་ངོ་བོ་རྟོག་བཅས་སུ་འཁྲུལ་པའོ༔། དེ་ཡང་མུ་ཏིག་འཕྲེང་བ་ལས༔། སེམས་ལ་དྲན་བསམ་འཆར་བའི་ཕྱིར༔། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་རྟོག་པས་སྦགས༔། ཞེས་པ་དང་༔། ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་འོད་ལྔ་ལ་ཨ་འཐས་པས༔། མུ་སྟེགས་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལྟར་ཕྱིའི་འབྱུང་བ་ལྔ་ཆགས༔། དེ་ཡང་རིག་པ་ནི་ཀུན་གྱི་ས་བོན་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བས་གང་ལྟར་བསམ་པ་ལྟར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ༔། དེ་ཡང་འབྱུང་བ་ལྔའི་ཆགས་ལུགས་ནི༔། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་འོད་ལྔ་ལ་ཐུགས་རྗེས་བདག་ཏུ་བཟུང་བས་དངོས་སུ་གྲུབ་པ་ནི༔། ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འོད་མཐིང་ཁ་ལ་ཨ་འཐས་པས་འབྱུང་བ་ནི་ནམ་མཁའ་བྱུང་༔། དེ་བཞིན་དུ་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ལས་འབྱུང་བ་ཆུ་བྱུང་༔། མཉམ་པ་ཉིད་ལས་ས༔། སོ་སོར་རྟོགས་པ་ལས་མེ༔། བྱ་བ་གྲུབ་པ་ལས་རླུང་བྱུང་བའོ༔། དེ་དག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་མདངས་ལ་དེར་འཛིན་སྐྱེས་པས་བྱུང་བའོ༔། འབྱུང་བ་ལྔ་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ཐད་ཀའི་རྩལ་དང་ལྡན་པ་ནི༔།
這段經文解釋了錯誤是如何產生的: 三種智慧(本性純凈、自然智慧、大慈大悲智慧)不能認知自己的智慧和顯現,也不能認知自己的智慧顯現為三身,因此產生了錯誤。 《光明經》說:"從智慧本身產生了無明的錯誤。"雖然上述基礎本身沒有錯誤,但像夢境、幻化、獅子見水中影般,由於無明而產生錯誤。 《如意寶珠論》說:"雖然說了許多錯誤的根源,但只有自然智慧和大悲心。"本性自性的自然智慧五種放光,在光明中顯現,由於大悲心的智慧直接見到,但不能認知它的空性而產生錯誤。 《如意寶珠論》又說:"因為無分別而有因,連光明本身也執著于殼。"《現證續論》說:"不能認知自性,這就是輪迴的開端。" 對光明的顯現生起強烈的我執,將自性誤認為有分別,這就是對本性的錯誤認知。《如意寶珠論》說:"由於心中生起了追憶和思維,本性也被分別所縛。" 對自然智慧五種放光生起強烈執著,就像外道執著永恒一樣,產生了外在的五大。智慧是一切的根本,就像如意寶珠,無論想什麼就產生什麼。 五大的產生過程是:由於大悲心將智慧自性的五種放光執為我,實際上成立了法界體性智慧的光明,從中產生了空界。同樣,從威猛智慧產生了水界,從平等性產生了地界,從種種智慧產生了火界,從成辦一切事業的智慧產生了風界。這些都是由於對智慧自性的放光生起了強烈的執著而產生的。 具有極大能力的這五大...
འབྱུང་བ་ལྔ་པོ་དེ་རྣམས་ལ་ཐད་ཀའི་རྩལ་དང་ལྡན་པ་ནི༔། དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་རིག་པའི་རྩལ་གྱིས་ཁྱབ་པས་བྱུང་བའོ༔། རིག་པའི་རྩལ་དེ་ལ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རླུང་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ༔། དེས་ཁྱབ་པས་འབྱུང་བ་སོ་སོའི་བྱེད་ལས་དང་ལྡན་པའོ༔། ཀློང་གསལ་ལས༔། ལྷུན་གྲུབ་གདངས་ལ་རིག་འཛིན་འཐས༔། དེ་ལས་འབྱུང་བ་ལྔ་རུ་གྲུབ༔། དེ་ཡང་རིག་རྩལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར༔། སོ་སོའི་བྱེད་ལས་རྩལ་དང་ལྡན༔། ཅེས་སོ༔། འབྱུང་བ་ལྔ་པོ་དེ་ལས་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཇི་ལྟར་ཆགས་པ་ནི༔། སྡུད་པ་ལས༔། མཁའ་ལ་རླུང་བརྟེན་དེ་ལ་ཆུ་ཡི་ཕུང་པོ་བརྟེན༔། དེ་ལ་ས་ཆེན་འདི་བརྟེན་དེ་ལ་འགྲོ་བ་བརྟེན༔། ཅེས་པས༔། ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་ངང་ལ་རླུང་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་ཆགས༔། དེའི་སྟེང་དུ་ཆུའི་རྒྱ་མཚོ་ཆགས༔། དེའི་སྟེང་དུ་གསེར་གྱི་ས་གཞི་ཆགས༔། དེའི་སྟེང་དུ་གླིང་བཞི་རི་རབ་དང་བཅས་པ་ཆགས་སོ༔། དེ་ཡང་སྐྱེས་པའམ་བཅོས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ༔། མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཡང་དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩལ་གནས་པས་དེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས༔། རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཆགས་པའོ༔། དེ་དག་ལས་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཆགས་ལུགས་ནི༔། དེ་ཡང་འབྱུང་བ་ལས་གྲུབ་པའི་ལོ་ཀའི་ཁམས་འདི་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་རྩལ་འོད་ལྔ་བྱུང་༔། འོད་སེར་པོ་ལས་ལྷའི་སྲིད་པ་ཆགས༔། འོད་ལྗང་གུ་ལས་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་སྲིད་པ་ཆགས༔། འོད་དམར་པོ་ལས་མིའི་སྲིད་པ་ཆགས༔། འོད་ནག་པོ་ལས་བྱོལ་སོང་གི་སྲིད་པ་ཆགས༔། འོད་དཀར་པོ་ལས་དམྱལ་བའི་སྲིད་པ་ཆགས༔། འོད་དུད་ཁ་ལས་ཡི་དྭགས་ཀྱི་སྲིད་པ་ཆགས་སོ༔། དེའི་རྩལ་ལས་ཕྲ་མོའི་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཆགས་སོ༔། དེ་དག་གི་སྤྱི་མཐུན་གྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ལས་ཉི་ཟླ་གཟའ་སྐར་དང་བཅས་པ་ཆགས་སོ༔། དེ་དག་རྣམས་ནི་འབྱུང་བ་ལྔའི་དངས་མ་ལས་བྱུང་བས༔། ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱའོ༔། དེ་དག་ཀྱང་དང་པོར་རྒྱུ་མ་རིག་པས་བསྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས༔། ད་ལྟ་ཡང་མ་རིག་པ་ཁོ་ན་ལ་འཁོར་བས༔།
這段經文繼續解釋錯誤如何產生: 具有極大能力的這五大,全都是由無明的力量所遍及而產生的。這種遍及智慧的力量也被稱為"遍運風"。由它遍及,五大各自具有自己的作用。 《光明經》說:"對自然智慧的本體生起執著,由此五大成立。由於被智慧力量遍及,各自具有自己的作用力。" 從這五大,外在的世間是如何形成的呢?《總持經》說:"依靠空界有風界,依風界有水聚,依水聚有大地,依大地有有情。" 於是,在空性的空界中,先有了金剛力風輪;其上形成了水洋;其上形成了金地;其上形成了四大部洲與環繞山等。這並非是被創造或修理的,雖然由無明錯誤的因而產生,但由於智慧力量依然存在,因此自然圓滿地形成。 從這些外在的世間,內在的有情是如何形成的呢?在這個由五大所成的世界中,智慧自性的五種光明出現。從黃光形成了天界有情;從紅光形成了非天有情;從紅光形成了人界有情;從黑光形成了旁生有情;從白光形成了地獄有情;從雜色光形成了餓鬼有情。從這些光明的力量,無量細微的有情也相繼產生。由於這些有情的共同福德和智慧加被,日月星宿等也隨之形成。 所有這些都是由五大的本質所生,故稱為"內在之有情"。最初雖然是由無明為因所生的果,但現在仍然圍繞著無明而輪迴,
ད་ལྟ་ཡང་མ་རིག་པ་ཁོ་ན་ལ་འཁོར་བས༔། མ་རིག་འཁྲུལ་པ་འདི་ལ་ཟད་མེད་འཕེལ་བ་མེད༔། ཅེས་སོ༔། དེས་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཆགས་ལུགས་བསྟན་པའོ༔། ད་བར་གྱི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི༔། འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་«སངས་རྒྱས་པའི་རྟེན་མི་ལུས་མིན་པས་མི་འོང་པས་«མི«་«ལུས་གཏན་ལ་དབབ་དགོས༔། དེ་ལ་གཉིས་ཏེ༔། ལུས་ཆགས་པ་དང་གནས་པའི་རིམ་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་༔། རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་དབབ་པའོ༔། དེ་ལ་དང་པོ་ལུས་ཆགས་པའི་རིམ་པ་ནི༔། མ་རིག་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་ལས་མེ་ཏོག་གི་ཚུལ་ལམ་དབྱར་གྱི་ས་ལས་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་དུ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཆས་ཕོ་མོའི་གཟུགས་སུ་གྲུབ༔། དེ་ལ་ཡང་འབྱུང་བ་ལྔའི་དངས་མ་ལས་ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཚང་བར་གྲུབ་བོ༔། དེས་རིག་པའི་རྟེན་བྱས་ནས་མ་རིག་པ་དུག་ལྔ་དང་ཚོགས་དྲུག་ཏུ་ཤར་རོ༔། དེ་ཡང་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས༔། ཡིད་དྲུག་འཛིན་པ་མ་འགགས་ཕྱིར༔། ཆོས་སྐུ་ཉིད་ཀྱང་གཟུང་བས་བཅིངས༔། ཞེས་པས༔། དེར་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ཆགས་པ་སྤྱོད་པའི་སྣང་བ་ཤར་ནས་སྤྱད་པས་འབྱུང་བའི་དངས་མ་འཕྲད་པས་བདེ་བ་འབྱུང་༔། དེ་ལ་ཞེན་ཆགས་རང་རྒྱུད་དུ་སྐྱེས་ནས་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སྤྱད་པས༔། དེ་ལ་ལུས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་«མ་རིག་མིག་སེར་གྱི་དབང་གིས་«དཔག་ཏུ་མེད་པ་འདུས་ཏེ་མངལ་དུ་ཚུད་ནས་ལུས་བླངས་ཏེ་ཆགས་པ་སྤྱད་པས་འཁོར་བ་«མང་པོ་འཕེལ་ནས་«གྲ་རྒྱས་ཏེ་རྒ་ཤིའི་བར་དུ་འཁོར་བར་འཁྱམས་སོ༔། ཡང་འབྱུང་པའི་དར་གུད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་སོ་སོ་ལ་ཐིམ་སྟེ་ཚེའི་དུས་བྱས༔། བར་དོར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཤར་ཏེ་ངོ་མ་ཤེས༔། ཡང་སྲིད་པའི་བར་དོར་ཕོ་མོ་སྦྱོར་བ་བྱེད་པ་ལ་མིག་སེར་སྐྱེས་པས»༔། «ཕ་མའི་བདེ་བ་གཉིས་མཉམ་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་འདྲེས་པའི་བར་དུ་སྲེད་འཛིན་གྱི་རླུང་སེམས་ཚུད་ནས་ཐོགས་པ་དང་«མངལ་རྒྱས་འཐུམས་ཏེ་«བཅས་པར་སོང་༔། ཐིག་ལེ་གཉིས་དང་རླུང་སེམས་འདྲེས་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་སུ་སོང་༔།
這段經文繼續闡述: 現在仍然圍繞著無明而輪迴,對這種無明的錯誤沒有窮盡也沒有增長。 這解釋了內在有情是如何形成的。現在總結前面所說的實相: 從六道有情中,特別是以佛陀為依歸的人身難得,因此必須確立人身。這分兩個方面:確立身體形成和存在的次第,以及確立智慧本性的實相。 首先是身體形成的次第:無明和四大的本質,如同夏季草地上的花朵,以男女兩種形式具足了方便和智慧。在這個過程中,身體的一切法都從五大的本質中圓滿具足。依此作為智慧的依歸,無明現起為五毒和六慾。 正如《如意寶珠論》所說:"由於六識未被攝伏,即使法身也被執著所縛。"於是由煩惱的力量,生起了貪慾的現象,行淫而遇到四大的本質就產生快樂。對此生起執著,自性中生起雙運,行淫時無身的有情,被無明的貪慾力量所驅使,無量的微細有情聚集進入胎內,獲得了身體。由於行淫,輪迴增長、擴大,經歷老死。 再者,由於四大的衰敗,各自歸於本質,壽命終止。在中陰,智慧的顯現出現但未能認知本性。又在中陰,男女結合時生起貪慾,父母二人的快樂,四大的本質混合時,貪執的風心進入,成胎、胎漸長大、具足。 精血二者和風心相融,這些因緣全都成為世俗四大的作用。
ཐིག་ལེ་གཉིས་དང་རླུང་སེམས་འདྲེས་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་སུ་སོང་༔། རླུང་དང་སེམས་ནི་དོན་དམ་འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་སུ་སོང་༔། དེ་ཡང་བདུན་ཚན་བརྒྱད་དུ་མེར་མེར་ནུར་ནུར༔། གོ་གོར༔། ལྟར་ལྟར༔། མཁྲང་འགྱུར་དང་༔། ཁྱབ་འཇུག་རུ»ས«་སྦལ་སྦལ་པ་ཉ་ལྟ་བུའོ༔། དེ་ལ་དང་པོ་འབྱུང་བཞི་སོ་སོའི་ལས་ལ་ཞག་བཞི༔། གཉིས་གཉིས་འདུས་པ་ལ་ཞག་གཉིས༔། འབྱུང་བ་བཞི་ཆར་འདུས་པའི་བྱེད་ལས་ལ་ཞག་གཅིག་སྟེ་བདུན་ནོ༔། དེ་ལ་ཞག་དང་པོ་མེར་མེར་པོ་ཆུའི་བྱེད་ལས༔། བཞི་དུས་གཅིག་ཏུ་འདུས་པ་ལས་མེར་མེར་པོའི་གཞི་ཉུང་འབྲུའི་བརྒྱད་ཆ་ཙམ༔། གཉིས་པ་སའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་བརྟན༔། ཉུང་འབྲུའི་བཅུ་ཆ་ཙམ་«(<«ཨ«>«སུམ་ཆ་ཙམ«)«མོ༔། གསུམ་པ་ལ་མེའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་ཐིག་ལེ་མ་འདྲེས་པ་ཉུང་འབྲུའི་བཅུ་ཆ་ཙམ༔། བཞི་པ་རླུང་གི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་ཐིག་ལེ་དེ་གཏོར༔། དངུལ་ཆུ་ལྟར་ཉུང་འབྲུ་ཕྱེད་དུ་བྱས༔། ཡང་ལྔ་པ་ལ་ཆུས་བསྡུས་ནས་བརྟན་པར་བྱས༔། དྲུག་པ་ལ་མེས་སྨིན་ཅིང་གནས་པས་ཉུང་འབྲུ་གཉིས་སུ་གྱུར༔། བདུན་པ་བཞི་ཆར་འདུས་ནས་ཉུང་འབྲུ་གཉིས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་གཅིག་ལ་མེར་མེར་པོ་མིག་ཕྲ་བ་གཅིག་ཆགས༔། དེ་ནས་ཡང་འབྱུང་བའི་བྱེད་ལས་འཁྲུགས་ཏེ་ཆུས་བཤིག༔། སས་མནན༔། མེས་བསྡུས་པས་རྟེན་བསྲེག་སྟེ་རླུང་གིས་གཏོར་ནས་ཅི་ཡང་མེད་པར་བྱས༔། ཡང་འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་བརྒྱད་པ་ལ་ཆུས་བསྡུས༔། ནུར་ནུར་པོ་སྲན་མ་བཅུ་ཆ་ཙམ་དུ་བྱས༔། ཤར་གྱི་རྩ་རི་བོང་གི་རྡུལ་སྟོང་གི་ཆ་ཙམ་གཅིག་བསྐྱེད༔། ཡང་དགུ་པ་ལ་སས་བསྲེས་སྲན་མ་དགུ་ཆ་ཙམ་ལ་ལྷོའི་རྩ་བསྐྱེད༔། དེ་ནས་བཅུ་པ་ལ་མེས་སྲན་མ་བདུན་གྱི་ཆ་ཙམ་ནུབ་ཀྱི་རྩ་བསྐྱེད༔། བཅུ་གཅིག་ན་རླུང་བསྐྱོད་སྲན་མ་ལྔ་ཆས་བྱང་གི་རྩ་བསྐྱེད༔། དེ་ནས་གོང་ལྟར་གཉིས་གཉིས་ཀྱིས་སྲན་རྡོག་ཙམ་ནུར་པོ་མིག་གཉིས་དང་རྩ་རེ་ཐག་ལྟར་ཆགས༔། ཡང་བཞི་ཆར་གྱི་ལས་འཁྲུགས་པས་སས་བཤིག་ཟླ་བ་ཕྱེད་ན་སྲན་མ་གཉིས་ལ་མཐེ་བོང་ཙམ་བསྐྱེད༔།
這段經文描述了胚胎形成的過程: 精血二者和風心相融,這些因緣全都成為世俗四大的作用。而風心則成爲了勝義四大的作用。這種作用是漸次形成的,如同燃燒、液化、凝固、擴散、收縮、蠕動等狀態。 在這個過程中,最初四天是四大各自的作用;接著兩天是二大合併的作用;最後一天是四大全部合併的作用,共七天。 第一天是水大的作用,使之如同液化,形成一粒小如芥子八分之一的胚珠。第二天是地大的作用,使之凝固,形成小如芥子十分之一(或三分之一)的胚珠。第三天是火大的作用,使精血未混合,形成小如芥子十分之一的胚珠。第四天是風大的作用,使精血混合,形成如銀液半粒芥子大小。 第五天是水大的作用,使之凝聚穩固。第六天是火大的作用,使之成熟存在,形成兩粒芥子大小。第七天四大全部合併,在其中一粒形成一個閃爍的小點。 之後四大的作用又擾動了它,水沖擊、地壓迫、火凝聚、風吹散,使之全無軌跡。再次四大的作用在第八天使之凝聚成小如芥子十分之一的小肉團,生長出東方臍的微塵大小的一點。第九天地大使之成小如芥子九分之一,生長出南方臍。第十天火大使之成小如芥子七分之一,生長出西方臍。第十一天風大使之成小如芥子五分之一,生長出北方臍。 如是二二相合,形成小如芥子的肉團,有兩個眼睛和四條如線的臍。再次四大的作用擾動了它,地大沖擊,半月之後形成兩個小如拳的肢體。
ཡང་བཞི་ཆར་གྱི་ལས་འཁྲུགས་པས་སས་བཤིག་ཟླ་བ་ཕྱེད་ན་སྲན་མ་གཉིས་ལ་མཐེ་བོང་ཙམ་བསྐྱེད༔། ཡང་བཤིག་རླུང་གིས་ཐམས་ཅད་ཕྱེ་ཆུས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས༔། སས་བཟུང་༔། གོར་གོར་པོར་གྱུར་ཏེ་མེས་སྨིན་འཁོར་ལོ་བཞིའི་རྩ་དང་དབང་པོའི་རྟེན་གྱི་རྩ་དང་༔། དང་པོ་འདབ་མ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི༔། རླུང་སེམས་ཀྱི་རྟེན་སྤྱན་གསུམ་གསལ་འདུས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་༔། མེས་འཕེལ་བས་རོ་འདུས་ཀྱི་རྩ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསྐྱེད༔། དེ་ལས་རྩེ་མོ་རྣམ་པར་བཀོད་པ་རྩ་འདབ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་དང་སྤྱན་གཉིས་སྨིན༔། ཡང་རླུང་གིས་བསྐྱོད་རྒྱུ་སོ་སོར་ཕྱེ༔། མེས་བསྡུས་སས་བསྲེས་ཏེ་བཟུང་བས་མཁྲང་གྱུར་སྲ་བ་གཅིག་ཏུ་གྱུར༔། མེས་སྨིན་པས་དབུས་སུ་རྩ་གསུམ་ཀ་བ་ལྟར་བསྐྱེད༔། ཡང་འབྱུང་བའི་བྱེད་ལས་ཀྱིས་མཁྲང་འགྱུར་ཞིག་ཉ་ལྟ་བུར་གྱུར༔། དེ་ལྟར་ཞག་བདུན་དུ་ཆུས་བསྡུས་གཟུགས་སུ་གྲུབ༔། སས་བཟུང་༔། མེས་སྨིན༔། དབང་པོའི་སྒོ་དོད༔། དབང་པོ་གསལ་བར་ཆུས་བསྐྱེད༔། སས་སྲ་ཞིང་གྲུབ་སྟེ་རུས་སྦལ་ལྟ་བུ༔། མའི་མཁྱིད་གང་བར་གྱུར༔། མེས་ཡན་ལག་བསྐྱེད༔། རླུང་འདུས་པས་ཨ་བ་དྷཱུ་ཏིར་ཚུད༔། དེ་དུས་ལུས་ཀྱི་རྟེན་འབྱུང་བ་སྙོམས་པས་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པའོ༔། ཡང་ཆུས་སྨིན་པའི་རྒྱུ་བྱས༔། སས་འཐེན་པས་ཤ་ཁྲག་གྲུབ་ནས་སྦལ་པ་ལྟར་མཐོ་གང་དུ་བསྐྱེད༔། མེས་ཤེས་པ་དང་མིག་གསལ་བར་བྱས༔། ཡན་ལག་བསྐྱེད༔། རླུང་གིས་ཡན་ལག་དང་དབང་པོ་དོན་སྙིང་རྣམ་ཤེས་ཕུང་པོ༔། ཁམས་དང་༔། སྐྱེ་མཆེད་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་བྱས༔། ཤེས་པ་དང་དབང་པོ་གཟུགས་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའི་ལེགས་ཉེས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་དག་མ་དག་གི་ཁྱད་པར་རོ༔། རྒྱུ་ནི་མའི་བྱུང་བ་ལ་ཕན་གནོད་བྱས་པ་ལས་བྱུང་ངོ་༔། དག་མ་དག་གྲོགས་སུ་སོང་མ་སོང་ངོ་༔། དེ་ལྟར་མངལ་དུ་ཆགས་ནས་ཞག་བདུན་ཚན་བརྒྱད་དུ་བསྐྱེད་ཅིང་ཆགས་སོ༔། དེ་ནས་མས་ཟོས་འཐུང་གི་དངས་མ་ལྟེ་བའི་རྩ་ལ་ཞུགས་ནས་ཞག་གོང་མ་ཙམ་ན་པགས་དང་བ་སྤུ་རྣམས་སྐྱེས༔། ཉོན་མོངས་པ་བག་ལ་ཉལ་དང་རླུང་གིས་འཕྲིག་འགུལ་བྱས༔།
這一段繼續描述胚胎的形成過程: 再次四大的作用擾動了它,地大沖擊,半月之後形成兩個小如拳的肢體。又被風吹散、水凝聚為一體、地大抓握,變成堅硬的肉團,火大使之成熟,生長出四肢臍根和根器的根基。最初六十四根,作為風心的所依,三十二根聚集明瞭。火大促生六十二根,從中分化出三百六十個毛孔,兩眼成熟。 又被風吹散各自分開,火凝聚、地抓握,成為一條蠕蟲狀的肉莖。火成熟時中間生長出三根如蘆葦的臍。再次四大作用,變成蛆蟲般的形態。如是七天內被水凝聚成形,地抓握、火成熟、根器開啟、水使根器明瞭,地堅硬成形如蠕蟲,進入母體腹中。火生長肢體,風聚集進入胚胎。此時身體的四大調和,生起智慧。 再者水使之成熟為因,地吸引成為肉血,如蠕蟲狀生長高大。火使意識和眼睛明瞭,生長肢體。風使肢體、根器、心識聚集、界和出生明瞭或不明瞭。意識、根器、形體等一切好壞,都是由清凈不清凈的四大所造成的差別。其因是母體四大的利益或損害所致,清凈不清凈、相應與否。 如是在胎中形成,七個七天次第生長。之後母親所食所飲的精華,進入臍根,約一個月后毛髮等生長。煩惱在肚中翻滾,風使之動搖。
ཉོན་མོངས་པ་བག་ལ་ཉལ་དང་རླུང་གིས་འཕྲིག་འགུལ་བྱས༔། མེས་ཤེས་པ་མཆེད་དེ་ཟླ་བ་གསུམ་དང་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ན་ལུས་དང་ཤེས་པ་འགུལ་ཞིང་འཕྲིག་གོ༔། ཡང་གོང་གི་ཞག་ཙམ་ན་ཟས་མྱོང་སྟེ་འབྱུང་བ་བཞིས་བཟུང་བསྡུས་བཅུད་དུ་སྨིན་ཕྱེས་ནས་ལུས་རྫོགས་ཡན་ལག་འགུལ་ཞིང་བསྐྱོད་དོ༔། དེ་ནས་ཟླ་བ་གཉིས་དང་ཉེར་དྲུག་ན་ཕྱིར་འབྱོན་པའོ༔། དེ་ཡང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ཏེ༔། ཀློང་གསལ་ལས། ཞུགས་ནས་དོན་ཏེ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ༔། ཞེས་སོ༔། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས༔། ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྦྱོར་བ་ལས༔། ཕ་དང་མ་ཡི་རྒྱུ་ཉིད་ལས༔། འཕེན་པ་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་ནི༔། བྱང་ཆུབ་རང་རིག་བདེ་ཆེན་པོ༔། འབྱུང་ལྔའི་རྒྱུ་ལས་ས་བོན་ནི༔། སྟོང་ཉིད་ཡུལ་ལ་སྣང་བ་ཤར༔། གཉིས་ཀྱི་བདེ་བའི་སྙོམས་འཇུག་གིས༔། ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཉིད༔། མངལ་གྱི་ལྷུམས་སུ་ཚུད་པ་ཉིད༔། རང་རིག་གཞི་ནས་སྣང་བ་ཤར༔། བདུན་ཚན་བདུན་ནི་རྟགས་ཚད་དོ༔། ཟླ་བཅུ་ས་རྣམས་བགྲོད་པ་ཉིད༔། བཙས་པ་ཉིད་ནི་སྐུར་བཞེངས་པའོ༔། ཞེས་སོ༔། དེ་ལྟར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེ་ལ་ལུས་གྲུབ་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་རྩ་གྲུབ་སྟེ༔། ལུས་ལ་བ་སྤུའི་བུ་ག་དང་མཉམ་པར་གནས༔། གྲངས་ཅན་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གཉིས་གནས་ཏེ་སྐྱོད་བྱེད་ན་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི༔། དྲན་པ་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས༔། རོ་གནས་ན་བརྒྱད་གཉིས་ཏེ་བཅུ་དྲུག༔། རྩེ་མོ་ན་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ༔། བདེ་བ་རྣམ་བཀོད་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་དེ༔། འཁོར་ལོ་ལྔ་ལ་རྩའི་གྲངས་ལྔ་བརྒྱ་གནས་པ་ནི་རྩ་རྣམས་བསྡུས་ཏེ་གྲངས་ཅན་ནོ༔། དེ་དག་གི་དབུས་ན་ཡར་རྩ་གསུམ་ཀ་བའི་ཚུལ་དུ་གནས་ཏེ༔། དེ་དག་གི་འདབ་མ་ནི་ཤེལ་སྦུག་ཅན་བྱ་བ་ཡང་གནས་ཏེ༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རོ་མ་རྐྱང་མ་ཀུན་དྷར་མ༔། ཀ་ཏི་ཤེལ་གྱི་སྦུ་གུ་ཅན༔། ཅེས་སོ༔། རྩ་དེ་བཞི་འབྱུང་བ་གང་ལས་བསྐྱེད་ན་རོ་མ་ཆུའི་དངས་མས་བསྐྱེད༔། རྐྱང་མ་སས་བསྐྱེད༔། ཀུན་དྷར་མ་རླུང་གིས་བསྐྱེད༔། ཤེལ་སྦུག་ཅན་ནི་མེས་བསྐྱེད་པའོ༔། རོ་མའི་ནང་ནས་མར་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་རྒྱུ་བའོ༔།
這一段繼續描述胚胎髮育的過程: 煩惱在肚中翻滾,風使之動搖。火使意識覺醒,三個月二十一天時,身體和意識活動翻騰。再過前面所說的時間,開始嘗受食物,被四大抓握、凝聚、精華成熟、分離,身體完備,肢體活動運轉。之後兩個月二十六天時就會出生。這是化身,如《光明經》云:"進入后成為化身。"《如意寶珠論》也說:"由方便與智慧的結合,從父母因緣,被風所動搖,出生大樂自覺智;由五種因緣播下種子,在空性境界顯現相;二者樂受的調伏,方便所生的智慧,進入胎藏中,自覺智從本基顯現。七個七天是其相狀,十月遊歷諸地,出生即是成佛。" 如是,化身的身體形成時,脈絡也同時形成,與身毛同在。有八萬二千條脈絡,行走時用六十四條,念時三十二條,味覺用十六條,毛孔三百六十條,快樂分佈二十八條。五輪共有五百條脈絡。這些脈絡的中心有三根如蘆葦的脈。它們的根部名為"水晶珠"。如《現觀莊嚴論》說:"羅摩、旦達、昆達利、水晶珠。"這四種脈絡各由一大所生:羅摩由水生、旦達由地生、昆達利由風生、水晶珠由火生。在羅摩脈內流動的是精血。
རོ་མའི་ནང་ནས་མར་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་རྒྱུ་བའོ༔། སྐྱེས་པ་ལ་གཡས་ནས་འོང་༔། བུད་མེད་ལ་གཡོན་ནས་འོང་ངོ་༔། རྐྱང་མ་ནི་ཕོ་མཚན་གྱི་གོང་ནས་ལོག་སྟེ༔། དེ་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་རྒྱུའོ༔། རོ་མ་ལྟེ་བའི་གཡོན་ནས་མར་འཁྱིལ་ཏེ་རྡོ་རྗེ་ལ་ཟུག་ནས་ཐིག་ལེ་འབབ༔། རྐྱང་མ་སྙིང་རྩ་གཡོན་ནས་འཐོན་ཏེ་ཡར་མགྲིན་པའི་རྩའི་དྲྭ་བ་ལ་ཐོན་ནས་རྩའི་རྩེ་མོ་གཉིས་སུ་གྱེས་ནས་དུང་ཁང་གི་ནང་ན་ཚུར་བྱུང་སྟེ༔། རྩ་དེ་བ་མེན་གྱི་རྭ་ལྟ་བུ་མིག་གི་ཨ་འབྲས་ཆུའི་སྦུ་གུ་ལ་ཟུག་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འཆར་བའོ༔། ཀུན་དྷར་མ་དབུས་དྲང་པོ་ན་གནས་ཏེ་དེ་ལ་རྩེ་མོ་གསུམ་དུ་གྱེས་ནས་དབུས་མ་ཚངས་བུག་ལ་ཟུག༔། གཡས་གཡོན་གཉིས་རྣ་བ་གཉིས་ལ་ཟུག་པའོ༔། དེ་ལྟར་རྩ་གང་ན་གནས་པ་ན་རླུང་གནས་ཏེ༔། རླུང་ལ་གྲངས་སུ་བཤད་ཀྱང་ལས་ཀྱི་རླུང་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གཉིས་སོ༔། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ནི་སེམས་དང་འདྲེས༔། སེམས་ནི་ལས་ཀྱི་རླུང་དང་འདྲེས་ཏེ་དབྱེར་མེད་པའོ༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རླུང་སེམས་གཉིས་སུ་མེད་འདྲེས་ཏེ༔། དེས་ན་རླུང་གིས་ལས་ཀུན་བྱེད༔། ཅེས་སོ༔། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་འགྱུ་བ་དང་བྲལ་བ་དེའི་རྩལ་ལས་ཀྱི་རླུང་ཞེས་བྱ་སྟེ༔། ལས་ཀྱི་རླུང་དེ་རྩ་ལ་ཕྱིར་འགྱུ་བ་ནི་སའི་རླུང་ལ་ལྔ་སྟོང་དང་བཞི་བརྒྱ༔། མེ་ཆུ་རླུང་གསུམ་གྱི་རླུང་ཡང་དེ་ཙམ་ཞིག་སྟེ༔། ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་འགྱུ་སྟེ༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རྩ་ལ་བརྟེན་པའི་རླུང་དག་ནི༔། ཉི་ཁྲི་དང་ནི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག༔། དྲུག་བརྒྱ་དག་ཏུ་རྒྱུ་བ་ནི༔། རྒྱུ་བ་ཆེན་པོའི་རླུང་དུ་འདོད༔། ཅེས་སོ༔། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་རྩ་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་ནི༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རྩ་ནས་ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ནི༔། འབུམ་ཕྲག་གཅིག་དང་ཁྲི་ཕྲག་གཉིས༔། སྟོང་ཕྲག་དྲུག་དང་བརྒྱ་ཕྲག་དྲུག༔། རྩ་ནས་ངེས་པར་རྒྱུ་བས་ཏེ༔། རྒྱུ་བ་ཆུང་བའི་རླུང་དུ་འདོད༔། ཅེས་སོ༔། རྩ་དེ་དག་གི་བྱེད་ལས་ནི་འཁོར་འདས་བདེ་སྡུག་གྱེན་རྒྱུ་ཐུར་སེལ་གྱི་ལས་བྱེད་དོ༔། ཡང་རྩ་གང་ན་གནས་པ་ན་རླུང་གནས༔།
這段繼續描述脈絡和風的分佈情況: 在羅摩脈內流動的是精血。對於男性從右側流動,對於女性從左側流動。旦達脈從男根上部繞行,在那裡流動智慧之精。羅摩脈從臍左側向下垂延,抵達陰莖時滴下精華。旦達脈從心脈左側出現,上行至頸項脈絡的交叉處,分為兩支進入鼻孔內,這根脈如蚊蟲的觸角,抵達眼睛的水晶珠時智慧相現。 昆達利脈位於正中,分三支,中支抵達喉嚨,兩側支抵達兩耳。如是,風駐留于脈絡之中。雖說風有多種,但只有業風和智慧風兩種。智慧風與心相應,心與業風相應無二無別。如《現觀莊嚴論》云:"風與心無二,相應而運作,故風能作一切事。"離戲論的是智慧風,有戲論者稱為業風。依止於脈絡的業風數量:地大之風有五千四百股,火水風各有同樣數量,共二萬一千六百股執行。如《現觀莊嚴論》所說:"依止脈絡的諸風,有二萬一千六百股,是稱為大執行風。" 智慧風在脈內執行的數量,《現觀莊嚴論》云:"確實在脈內執行者,有一億一千二百萬,六十萬六千股,被稱為小執行風。"這些脈絡的作用是造作世間出世間一切快樂痛苦等事。如是,風駐留於何處脈絡也駐留于彼處。
རྩ་དེ་དག་གི་བྱེད་ལས་ནི་འཁོར་འདས་བདེ་སྡུག་གྱེན་རྒྱུ་ཐུར་སེལ་གྱི་ལས་བྱེད་དོ༔། ཡང་རྩ་གང་ན་གནས་པ་ན་རླུང་གནས༔། རླུང་གིས་གར་ཁྱབ་པ་ན་ཐིག་ལེས་ཁྱབ་པར་གནས་ཏེ༔། ཐིག་ལེ་ལ་ཕྱེ་ན་གཉིས་ཏེ་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེའོ༔། རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་ལ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བཤད་པ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལ་གསུམ་དུ་བཤད་པ་ནི་གཞན་དུ་གསལ་ལོ༔། ཐིག་ལེ་དེ་དག་གི་བྱེད་ལས་ཡང་འཁོར་འདས་བདེ་སྡུག་གི་ལས་བྱེད་པའོ༔། ཆོས་གཞན་ནས་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་ཐ་དད་དུ་བཤད་པ་མང་སྟེ༔། འདིར་ནི་དེ་གསུམ་དབྱེར་མེད་དུ་འདོད་དེ༔། ཐོག་མའི་ལྷུན་གྲུབ་དང་ཐུགས་རྗེ་འཁྲུལ་བས་འབྱུང་བ་ལྔ་བྱུང་༔། དེ་ལ་ལུས་གྲུབ༔། དེ་ལས་རྩ་གྲུབ༔། རྩ་ལ་རླུང་དང་ཐིག་ལེས་ཁྱབ༔། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མ་ལུས་པར་ཁྱབ་སྟེ་དབྱེར་མེད་པའོ༔། རང་ཤར་ལས༔། ལུས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོས་ཁྱབ༔། ཏིལ་འབྲུ་ལ་ནི་མར་བཞིན་དུ༔། ལུས་ཀྱི་བཀྲག་དང་གཟི་མདངས་ནི༔། ཡེ་ཤེས་རླན་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད༔། ཅེས་གསུངས་སོ༔། ༈། ད་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ནི་གཉིས་ལས༔། ལུས་རྒྱལ་བའི་ཞིང་ཁམས་སུ་བསྟན་པ་དང་༔། རིག་པ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པའོ༔། དང་པོ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྩ་འཁོར་ལོ་ལྔའི་དབུས་ན་འབྱུང་བ་ལྔའི་དངས་མ་ཕ་མ་གཉིས་ལས་ཐོབ་པ་དངུལ་ཆུ་དང་རྒྱ་སྐགས་ཀྱི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་འོད་ཁ་དོག་ལྔ་ལྡན་ཡི་གེའི་གཟུགས་སུ་གནས་ཏེ༔། སྤྱི་བོ་ན་ཧ་དང་ར་གནས༔། མགྲིན་པ་རི་དང་ཙ་གནས༔། སྙིང་ཁ་ན་མ་དང་ཧྲཱི༔གནས༔། ལྟེ་བ་ན་ནི་དང་ཧྲཱི༔གནས༔། གསང་བ་ན་ས་དང་ཡ་གནས༔། དེ་དག་གིས་ཕྱིར་མ་རིག་པ་དུག་ལྔར་སྨིན་པའི་གཞི་བྱེད་ལ༔། ནང་དུ་དག་པས་ཡེ་ཤེས་ལྔ་འཆར་བའི་གཞི་བྱེད་པའོ༔། དབུས་སུ་རྩ་གསུམ་གྱི་ནང་ན་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་གསུམ་དུ་གནས་ཏེ༔། དེས་ཕྱིར་མ་དག་པ་དུག་གསུམ་འཆར་བའི་གཞི་བྱེད་ལ་ནང་དུ་དག་པ་སྐུ་གསུམ་འཆར་བའི་གཞི་བྱེད་པའོ༔། དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ལུས་འདི་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་ཏེ༔། ཀློང་གསལ་ལས༔།
這一段繼續解釋脈絡、風和精華的作用: 這些脈絡的作用是造作世間出世間一切快樂痛苦等事。如是,風駐留於何處,精華也遍及於彼處。精華分為有漏精華和智慧精華兩種。有漏精華有十六種,智慧精華有三種,在其他論典中有明確闡述。這些精華的作用也是造作世間出世間一切快樂痛苦等事。雖然其他論典中說脈絡、風和精華為三者有別,但在這裡視為無二無別。起初由自然本具和誤會大悲,產生五大,由此形成身體,由身體形成脈絡,脈絡中有風和精華遍佈,智慧也無不遍佈,無有分別。如《自然現起論》所說:"智慧大海遍滿身,譬如芝麻中盈滿油,身體光澤芳香氣,皆由智慧之熏習。" 現說明智慧的本性有兩種:一為身體為佛土的闡釋,二為智慧本性的闡釋。第一種:身體五輪的中心,由父母二種精華所成的銀液和紅蓮花狀物,具有五種顏色智慧自性光明,呈現為字母形態:頂輪為哈字和拉字,頸輪為瑞字和扎字,心輪為吽字和呬字,臍輪為那字和呬字,密處為薩字和雅字。這些外表成為五毒無明之因,內在凈化則成為五智慧顯現之因。三根脈的中心為吽、啊、嗚三字,外表成為三毒顯現之因,內在凈化則成為三身顯現之因。因此,這有漏之身即是佛的曼荼羅,如《光明經》云:
དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ལུས་འདི་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་ཏེ༔། ཀློང་གསལ་ལས༔། ཐོག་མའི་གཞི་ལས་འཁྲུལ་པའི་རྩལ༔། འབྱུང་བ་འདུས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི༔། རྩ་རླུང་དངས་མ་དབྱེར་མེད་ལས༔། རྒྱལ་བའི་ས་བོན་ཡི་གེར་གནས༔། འཁོར་ལོ་ལྔ་ལ་«སྡེ་ལྔ་«ཡབ་ཡུམ་ཚུལ༔། རྩ་གསུམ་«རོ་མ་རྐྱང་མ་ཀུན་དྷར་མ་«ལས་ནི་སྐུ་གསུམ་ཉིད༔། ཕྱི་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་«འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་ཚོར་བ་གཟུགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་«ཉིད་ལ༔། ནང་ལྟར་ཉོན་མོངས་དུག་ལྔ་འོ༔། གསང་བ་ལྟར་ན་སྐུ་ལྔ་སྟེ༔། ཡང་གསང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཉིད་དོ༔། ཕྱི་ལྟར་འབྱུང་བ་ལྔ་ཉིད་ལ༔། ནང་ལྟར་ཡུམ་ཆེན་ལྔ་ཉིད་དོ༔། གསང་བ་ལྟར་ན་མཁའ་འགྲོ་ལྔ༔། ཡང་གསང་ཤེས་རབ་ལྔ་ཉིད་དོ༔། ཕྱི་ལྟར་འཁོར་ལོ་ལྔ་ཉིད་ལ༔། ནང་ལྟར་ཐིག་ལེ་«འབྱུང་བའི་དངས་མ་«ལྔ་ཡིན་ཏེ༔། གསང་བ་ཡི་གེ་«མ་ཧྲཱི༔ཧ་རི་ནི་ས་«ལྔ་ཡིན་ཏེ༔། ཡང་གསང་ཌཱཀྐི་སྡེ་ལྔའོ༔། རྩ་ཁམས་ཐམསཅད་དཔའ་བོ་དང་༔། མཁའ་འགྲོ་ཡབ་ཡུམ་རྒྱལ་བའི་ཞིང་༔། ལུས་འདི་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དངོས༔། ཞེས་པས༔། རང་ལུས་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡིན་པས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་མི་འབུལ་ནང་དུ་སྤྱད་ན་བསོད་ནམས་འབུམ་འགྱུར་གྱིས་ཆེ༔། ཡི་དམ་ཕྱི་ན་བསྒོམ་པ་དང་མཆོད་པ་ཕྱིར་འབུལ་བ་ནི༔། རང་ལ་གནས་པ་ངོ་མ་ཤེས་པས་ལྟུང་བ་ཕོག་གོ༔། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན༔། ལུས་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར༔། ངག་ཅི་སྨྲས་གསང་སྔགས༔། ཉོན་མོངས་པ་གང་སྐྱེས་ཡེ་ཤེས་དངོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡིན་པའོ༔། ཐིག་ལེ་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་འཁོར་འདས་མཐའ་དག་གི་སྲོག་ཡིན་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེ་མ་བསྒོམས་ན་འཁོར་བར་འཁྱམས༔། བསྒོམས་ན་ལྷག་མེད་དུ་བུདྡྷའོ༔། རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་ཉམས་ན་དམ་ཚིག་ཉམས་ནས་དམྱལ་བར་སྐྱེ༔། མི་དགེ་བ་དུ་མ་འབྱུང་ངོ་༔། མ་ཉམས་ན་འདས་པ་དང་མ་འདས་པ་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་འདུ༔། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་འབྲལ་བ་མེད༔། བཀྲ་ཤིས་དང་བདེ་ལེགས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་༔། མི་དགེ་བའི་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་མི་འབྱུང་ངོ་༔། མདོར་ན་མཆོག་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ་༔།
以下是直譯: 因此,這有漏的身體就是佛的曼荼羅,如《光明經》所說:"從本基由於錯亂的作用,由諸大種和合成的曼荼羅,脈絡、風、精華無二無別,作為佛陀種子的文字而安住。五輪中安住五部尊眾,父母的形象;三根脈羅、旦、昆,從中生起三身。外表為五蘊:色、受、想、行、識五者;內在則是五毒煩惱。密意為五尊;更密意即是五智。外表為五大;內在則是五大母;密意為五空行母;更密意即是五種智慧。外表為五輪;內在則是五種精華大種;密意為五個字母瑪呬哈日薩;更密意即是五怛嚕嘎。脈絡剎土、勇父空行母,此身確是佛的曼荼羅。" 由於自身即是佛的曼荼羅,外在供養是無益的,內在修持則功德無量。外在觀想本尊並作供養,是由於不了知自身本具,乃是墮罪過失。何以故?身即是佛曼荼羅,語即是真言,任何煩惱生起皆是智慧本性的顯現。有漏無漏精華,是一切世間出世間的生命,若不修習智慧精華,將墮輪迴;若修習,則成無上佛。有漏精華若損壞,則違犯誓言墮落地獄,將生諸多不善。若不損壞,一切有無皆在自掌控中,與一切佛無二無別,一切吉祥如意自然而有,一切違緣不生,總之一切世間出世間的一切成就皆得。
མདོར་ན་མཆོག་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ་༔། ཁམས་དང་དབང་པོ་རྒྱས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དབང་ལ་ཐོབ་སྟེ་ཟག་མེད་དུ་སངས་རྒྱའོ༔། ༈། ད་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གནས་ལུགས་བསྟན་པ་ནི༔། རིག་པ་སྐུར་གནས་ཏེ་སྙིང་ཁ་ན་བུདྡྷ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས༔། དུང་ཁང་ན་ཁྲོ་བོ་ལྔ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད༔། འཁོར་ལོ་ལྔ་ན་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ༔། རྩ་གསུམ་ན་སྐུ་གསུམ༔། རྩ་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་ཏིལ་གྱི་གོང་བུ་ལྟར་གནས་པའོ༔། རང་བཞིན་འོད་དུ་གསལ་ཏེ༔། གསང་བ་ན་འཁོར་ལོ་ལྔ་ལ་རྩ་དར་དཀར་གྱི་སྐུད་པ་ལྟ་བུ་ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་མེད་པ་ལ་བརྒྱུད་ནས༔། གསང་བ་ནས་ལྟེ་བར་བརྒྱུད༔། ལྟེ་བ་ནས་སྙིང་ཁ༔། སྙིང་ཁ་ནས་མགྲིན་པ༔། མགྲིན་པ་ནས་ཀླད་པ་དུང་ཁང་དུ་གཡས་སུ་འཁྱིལ་བའི་རྩ་བཞི་ལས༔། དབང་པོ་ཡུལ་ལ་འཆར་བྱེད་ཀྱི་རྩ་གཅིག་ལ་རྩེ་མོ་ལྔར་གྱེས་ནས་སྒོ་སོ་སོའི་རྟེན་བྱེད༔། དེ་ལས་སྐྱོན་ཡོན་དབང་པོ་དངས་བྱེད་ཀྱི་རྩ་ཞེས་བ་མེན་གྱི་རྭ་ལྟ་བུ་གཉིས་མིག་གི་ཨ་འབྲས་ཆུའི་སྦུ་གུ་ལ་ཟུག་པས་འཁོར་འདས་ཀྱི་སྣང་བ་འཛིན་པའོ༔། ༈། ཐུགས་རྗེ་སྒྲོན་མར་གསལ་བ་ནི༔། རིག་པ་རང་ཤར་རྒྱུད་ལས༔། སྟོང་པ་རྐྱེན་བྲལ་ནམ་མཁའ་ལ༔། སྒྲོན་མ་རྣམ་བཞི་འདི་ལྟར་གསལ༔། རྒྱངས་ཞགས་ཆུ་ཡི་སྒྲོན་མ་དང་༔། ཐིག་ལེ་སྟོང་པའི་སྒྲོན་མ་དང་༔། ཤེས་རབ་རང་བྱུང་སྒྲོན་མ་དང་༔། དག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་འོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། ཡུལ་ལ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི༔། རང་ཤར་ལས༔། ནམ་མཁའ་སྔོ་སངས་རྫི་མེད་ལ༔། འོད་དང་ཁ་དོག་དབྱིངས་ཉིད་དང་༔། ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་རང་སྣང་སྟོན༔། དག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ལ༔། ཐིག་ལེ་སྐུ་དང་འཁྲུལ་སྣང་དག༔། རང་བཞིན་ཉིད་དང་ངོ་བོ་ཉིད༔། གཉིས་མེད་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་གནས༔། འདི་དུས་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི༔། བྱ་བྲལ་ནམ་མཁའ་ཇི་བཞིན་ནོ༔། ཞེས་སོ༔། ཡུལ་གང་ལ་འཆར་ན༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། དབྱིངས་ནི་ཕྱི་དང་ནང་དུ་སྟེ༔། ཕྱི་ནི་སྤྲིན་བྲལ་མཁའ་ལ་འཛིན༔། ནང་གི་སྒྲོན་མ་ལམ་དུ་འོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། རང་ཤར་ལས༔།
以下是完整直譯: 總之,一切世間出世間的成就都將獲得。通過擴大身心覺受,獲得智慧精華的掌控力,從而成就無漏的佛果。 現說明智慧的本性:智慧以身體存在,在心髓處有四十二尊佛,在頂髻處有五十八尊忿怒尊,在五輪處有空行父母尊眾,在三根脈處有三身佛,一切脈絡剎那間亦安住著猶如芝麻顆粒般的空行父母尊眾,本性光明照耀。在密處的五輪,有如白棉花的莖稈,無血無黃水,從密處通至臍輪,從臍輪至心髓,從心髓至頸項,從頸項至頂髓腦空腔,向右旋繞的四條脈絡,其中一條分為五支,分別作為五根的所依。另外兩條如羽毛般的脈絡,插入眼睛的水泡中,執持一切世間出世間的顯像。 《大悲光明經》中闡釋:"本來自然智慧的經續云:無為無緣的虛空中,顯現四種光明:水月光明、空性精華光明、自然智慧光明、清凈本性光明。" 顯現於境界的特徵,《自然現起論》云:"虛空湛藍無瑕穢,光色即是本性界,顯現五種智慧光。清凈本性光明中,精華身及錯亂影,本性本體無二無別,無有聚散恒常住。此即無為虛空相。" 這些顯現於何境界?《現證無戲論》云:"本性界分內外二種:外則執持無雲虛空,內則作為光明之道。"《自然現起論》又云:
ནང་གི་སྒྲོན་མ་ལམ་དུ་འོ༔། ཞེས་པ་དང་༔། རང་ཤར་ལས༔། མིག་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་བརྟག༔། འོད་ནི་ཕྲ་ལ་འདྲིལ་བ་འབྱུང་༔། ཞེས་པ་དང་༔། དོན་འདི་གང་ཡིན་ནམ་མཁའ་དག་ལ་བརྟག་པར་གྱིས༔། ཞེས་སོ༔། དེ་ངོ་སྤྲད་པ་ནི༔། ཀློང་གསལ་ལས༔། སངས་རྒྱས་ཌཱཀྐིའི་ཞིང་ཁམས་སུ༔། པདྨ་ཌཱཀྐིའི་མེ་ལོང་ལ༔། རིན་ཆེན་ཌཱཀྐིའི་སྒོ་ཕྱེ་སྟེ༔། སྒོ་ལ་ལས་ཀྱི་ཌཱཀྐི་འབྱོན༔། རྡོ་རྗེ་ཌཱཀྐི་ཆོས་དབྱིངས་མངོན་སུམ་སྟོན༔། ཞེས་སོ༔། དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་རིག་པ་ཀུན་རྫོབ་མིན་ཏེ༔། ཐལ་འགྱུར་ལས༔། རིག་པའི་ངོ་བོ་ལུ་གུ་རྒྱུད༔། འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟར་ལ༔། སུས་ཀྱང་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ༔། དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་ཉིད༔། ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི༔། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་དག་པས༔། མ་འཁྲུལ་པ་ཡི་སངས་རྒྱས་སོ༔། མངོན་སུམ་བརྟེན་པའི་གང་ཟག་ལ༔། ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་མིང་མེད་པས༔། སྲིད་གསུམ་གདར་ཤ་ཆོད་པའོ༔། ཞེས་སོ༔། དབྱིངས་རིག་འདྲ་འབྲལ་མེད་པ་དེ་ལ་བལྟ་བས་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ༔། དེའི་ངང་ལ་གནས་པས་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱ༔། དེ་ལ་བྱ་རྩོལ་དང་བྲལ་བས་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ༔། འབྲས་བུ་ནམ་མཁའ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱའོ༔། དེ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ནི་ཁྲིད་ལྟར་རོ༔། འོ་ན་འདིའི་གཞུང་ལྟར་ན་འབྱུང་བ་འདུས་པའི་ཕུང་པོ་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་ལ་སོགས་པ་དབྱེར་མེད་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདོད་ན་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ལ༔། རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་འདུས་བྱས་ལས་གྲོལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་ཆོས་འདིའི་ལུགས་ཀྱི་ལུས་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་དངོས་སུ་འདོད་དོ༔། ཀུན་རྫོབ་མ་ཡིན་པའི་གནད་ནི༔། དང་པོ་སྣོད་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩལ་མ་རིག་འཁྲུལ་པར་བྱུང་བ་ལས༔། འདིར་གདམས་པའི་གནད་ཀྱིས་ཁྱད་དུ་ཕྱེ་སྟེ༔། གང་ཟག་གིས་ཐོག་མའི་གཞི་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ཤེས༔། བར་དུ་འཁྲུལ་ནས་སྣོད་བཅུད་དུ་གྲུབ་ཀྱང་མིག་ནད་ཅན་ལ་དུང་ལ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལྟར༔།
以下是完整直譯: "內在光明作為道路。"《自然現起論》又云:"以眼審視虛空界,光芒細微繚繞顯現。"又云:"當審視清凈虛空時,即是此義。" 闡述此義:《光明經》云:"在佛的空行剎土,蓮花空行的火爐,寶莊嚴空行開啟大門,從門現出業空行,金剛空行現前顯示法界。" 如是所見的智慧非是有漏,《現證無戲論》云:"智慧的本體如同穰草,過去未來現在都無人造作,乃是無為自然。穰草自性本來就是,離一切分別而清凈,即是不謬的佛陀。對於親證者而言,三界輪迴之名不存,三有盡斷。" 不二無別的本性界和智慧,觀照它稱為觀察,安住其中稱為修習,無需精進稱為實踐,果地猶如遍滿虛空稱為圓滿果位。修習此義如所傳授。 那麼,依經論所說,諸大種和合成的五蘊、脈絡、風、精華等無二無別即是佛的曼荼羅,但一切器世間有為是無常有漏的,佛的曼荼羅應已解脫有為而成佛,佛亦應成為有漏法? 此道理中,身體確實是佛的曼荼羅,其為無漏的關鍵:首先,一切有為器世間雖是智慧的作用,但由於無明而產生錯亂。此中所說的關鍵義理,能使有情了知本基無有錯亂,雖中間產生錯亂而成為器界,卻如眼疾者見杖為黃一般。
བར་དུ་འཁྲུལ་ནས་སྣོད་བཅུད་དུ་གྲུབ་ཀྱང་མིག་ནད་ཅན་ལ་དུང་ལ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལྟར༔། ཉོན་མོངས་པ་ལྟར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་གཞི་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ཤེས༔། དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་ད་ལྟ་ཅི་བྱས་ཀྱང་འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་པར་ཤེས༔། དེ་ལྟར་ཤེས་པས་དང་པོ་ཡང་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས༔། འཁྲུལ་པའི་དུས་ན་ཡང་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས༔། ཐ་མ་ཡང་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་སུ་གྲོལ་ཏེ༔། ཀློང་གསལ་ལས༔། དང་པོ་འོད་ལས་འབྱུང་བར་འཁྲུལ༔། འཁྲུལ་པས་སྣོད་བཅུད་གཟུགས་སུ་གྲུབ༔། ད་ནི་རིག་པས་འཁྲུལ་པ་དག༔། འབྱུང་བ་ཡེ་ཤེས་ངང་དུ་དངས༔། ལྷག་མེད་ཉིད་དུ་བུདྡྷ་འོ༔། གཞན་ལ་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ༔། ཞེས་སོ༔། ཆོས་གཞན་དག་གིས་ནི༔། དང་པོའི་རྒྱུ་དང་བར་དུ་འཁྲུལ་པ་ཐ་མའི་གྲོལ་གཞི་མ་གོ་སྟེ༔། ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་འདོད་པ་ནི་སྣོད་བཅུད་འདི་དག་ཀྱང་དང་པོ་རྒྱུ་མ་རིག་པས་བསྐྱེད་པས་ཀུན་རྫོབ་མི་རྟག་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ༔། དེ་ཡང་འབྱུང་བ་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དུ་འབྱུང་བ་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་གྲོགས་བྱས་པའི་དུས་སུ་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་ལོ་ཀ་ཆགས༔། འབྱུང་བཞི་ཆ་སྙོམས་པའི་དུས་སུ་སྣོད་ཀྱི་ལོ་ཀ་ཆགས༔། འབྱུང་བཞི་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་དགྲ་བྱས་ཏེ་བསད་པའི་དུས་སུ་སྣོད་ཀྱི་ལོ་ཀ་འཇིག་པའོ༔། དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་རྩི་ཤིང་ནགས་ཚལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འབྱུང་བ་གཅིག་གྲོགས་གཅིག་གིས་བྱས་པའི་དུས་སུ་མྱུ་གུ་ལོ་མ་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་རིམ་པར་རྒྱས་འོང་༔། འབྱུང་བཞི་ཆ་སྙོམས་པའི་དུས་སུ་འབྲས་བུ་སྨིན་ཏེ་ཟོ་ལ་སྡོད༔། དེ་ནས་ཡང་འབྱུང་བཞི་གཅིག་གིས་གཅིག་དགྲ་བྱས་པའི་དུས་སུ་འབྲས་བུ་དང་ལོ་མ་ཐམས་ཅད་འབྲུལ་ལོ༔། འབྱུང་བ་སོ་སོར་བྱེ་བའི་དུས་སུ་སྐམ་པ་ལ་སོགས་པའོ༔། རེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བཞིས་བསྐྱེད་པའི་འགྲོ་བའི་ལུས་འདི་ཡང་མ་ལས་སྐྱེས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་མན་ཆད་དུ་འབྱུང་བ་གཅིག་གྲོགས་གཅིག་གིས་བྱས་ཏེ་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་ཡར་འཕེལ་བས་སྟོབས་དང་རྩལ་རྒྱས་ཤིང་རིག་པ་དངས་པའོ༔།
完整直譯如下: 雖然中間產生錯亂而成為器界,卻如眼疾 見杖為黃一般,雖然顯現種種煩惱相,但本基無有錯亂。如是了知,現在無論作何事都不會產生錯亂。如是了知,本來即是自然智慧,錯亂時亦是自然智慧,最後解脫為自然智慧。《光明經》云:"本來誤認光明為有為,由此錯亂而成器界形相。現今智慧遣除錯亂,迴歸有為為智慧本性,無餘成佛。他人則不如是。" 其他教法未通達本來的因、中間的錯亂和最後的解脫基礎,只承許為世俗法。這些器界雖由無明為因而生,屬於無常有漏的世俗法,然而也是這樣:一切有為在虛空曼荼羅中互為因緣而生,大種互助時外器世界形成,四大均等時內器世界形成,四大互為怨敵相殘殺時器世界毀壞。同樣,四大的精華如樹林草木,大種互助時芽葉花朵逐漸生長,四大均等時結實可食,繼而四大互為怨敵時果實葉子盡皆枯萎,四大各自分離時則枯槁等相。我們這個由四大所生的有情身體,也是從母親而生,三十歲以下四大互助,四大精華增長,力量才能開展,智慧生起。
རེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བཞིས་བསྐྱེད་པའི་འགྲོ་བའི་ལུས་འདི་ཡང་མ་ལས་སྐྱེས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་མན་ཆད་དུ་འབྱུང་བ་གཅིག་གྲོགས་གཅིག་གིས་བྱས་ཏེ་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་ཡར་འཕེལ་བས་སྟོབས་དང་རྩལ་རྒྱས་ཤིང་རིག་པ་དངས་པའོ༔། སུམ་ཅུ་ནས་བཞི་བཅུའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཆ་སྙོམས་པས་ཟོ་ལ་སྡོད་པའོ༔། དེ་ནས་ཡང་འབྱུང་བ་རྣམས་གཅིག་དགྲ་གཅིག་གིས་བྱས་པས་སྟོབས་ཉམས་ཏེ་རྒས་ཤིང་གུད་པའོ༔། འབྱུང་བ་རྣམས་འཁྲུགས་ཏེ་བྱེ་བའི་དུས་སུ་འཆི་བའོ༔། དེ་བཞིན་དུ་ཉི་ཟླ་གཟའ་སྐར་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་བ་གཅིག་གིས་གཅིག་གི་གྲོགས་བྱས་ཏེ་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུ་དཔྱིད་ཉི་མ་རིང་ཞིང་དྲོད་ཆེ༔། འབྱུང་བ་ཆ་སྙོམས་པའི་དུས་སུ་ནམ་ཉི་མ་མཉམ༔། ཡང་འབྱུང་བ་མར་འགྲིབ་བའི་དུས་སུ་དགུན་ཉི་མ་ཐུང་ལ་དྲོད་ཆུང་༔། འབྱུང་བ་རྣམས་འཁྲུགས་ཏེ་བྱེ་བའི་དུས་སུ་ཉི་མ་འཆི་བའོ༔། དེ་བཞིན་དུ་ཟླ་བ་དང་གཟའ་སྐར་གྱི་འཕོ་འགྱུར་ཡང་༔། འབྱུང་བཞིའི་བྱེད་ལས་ཡིན་ཏེ་མི་རྟག་པས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འདོད་པའོ༔། དེ་དག་ཀྱང་དབང་པོ་ཐ་མའམ༔། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་འབྱུང་བ་རྒྱས་ཤིང་དར་བའི་དུས་སུ་ཉམས་ལེན་ལ་འབད་པ་ཤིན་ཏུ་གཅེས་སོ༔། ༈། ད་ཐ་མ་ཉམས་ལེན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ༔། རང་བཞིན་གྱི་ཉམས་ལེན་དང་༔། གནད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང་༔། དམིགས་པའི་ཉམས་ལེན་ནོ༔། དང་པོ་རང་བཞིན་གྱི་ཉམས་ལེན་བསྟནཔ་ནི༔། རང་བྱུང་རིག་པའི་རྟེན་པ་འབྱུང་བཞིའི་ལུས་ཡིན༔། ལུས་ཀྱི་རྟེན་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་ཡིན༔། རྩ་རླུང་གཉིས་ཀྱང་རྒྱུའི་ཐིག་ལེར་འདུས༔། རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་ནི་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་ཡིན༔། རིག་པའི་རྟེན་ཡིན་ཏེ༔། དབྱེར་མེད་དུ་གནས་པ་ཡིན༔། འབྱུང་བ་བཞི་ལ་སོ་སོའི་རྩ་ལ་རེ་རེ་ཡོད་པས་དེ་རྣམས་མཉམ་དུ་གནས་ཤིང་འཕེལ་བའི་དུས་སུ་ལུས་མི་འགྱུར་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་༔།
完整直譯如下: 同樣,我們這個由四大所生的有情身體,也是從母親而生,三十歲以下四大互為助伴,四大精華逐漸增長,力量才能開展,智慧生起。三十至四十歲之間,四大均等,可以食物維生。之後,四大互為怨敵,力量衰退,年老羸弱。四大紛亂分離之時,即是死亡。 同理,日月星辰,四大互助時為春日陽長暖熱,四大均等時為白天;四大敗壞時為冬日陽短寒冷,四大紛亂分離時為日沒。月亮星宿的執行變化,也是四大所作,因無常故屬於世俗。這些或許是肉眼所見的一面,從一方面來說是如此,所以當四大興盛昌旺之時,勤加修習實在極為重要。 現說最後安住實修的三種:自性的實修、要點的實修和目標的實修。首先說自性實修:自然智慧的所依是四大之身,身體的所依是脈絡、風和精華三者。脈絡和風二者也歸於本際精華,本際精華即是四大的精華,是智慧的所依,無二無別而安住。四大各自有脈絡,當它們相互和合增長時,身體無病且一切功德圓滿。
འབྱུང་བ་བཞི་ལ་སོ་སོའི་རྩ་ལ་རེ་རེ་ཡོད་པས་དེ་རྣམས་མཉམ་དུ་གནས་ཤིང་འཕེལ་བའི་དུས་སུ་ལུས་མི་འགྱུར་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་༔། འབྱུང་བ་དེ་དག་རྐྱེན་གྱིས་འཁྲུགས་ན་འབྱུང་བའི་རྩལ་མ་སྙོམས་པས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསད་ནས་འབྱུང་བ་འཁྲུགས་ནས་ནད་དང་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་པ་འབྱུང་སྟེ་འབྱུང་བ་ལྔ་བྲལ་ནས་ཚེའི་དུས་བྱེད་པས་ཉམས་ལེན་བར་ཆད་ནས་ཟག་བཅས་ཡལ་དུ་མི་བཏུབ་པས་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་མ་ཉམས་ཤིང་མ་འཁྲུགས་པ་གལ་ཆེ༔། ཐིག་ལེ་འདི་འབྱུང་བའི་དངས་མ་ཡིན་པས་མ་ཉམས་པར་འཕེལ་ན་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འདི་ལས་འབྱུང་༔། འཁོར་འདས་བདེ་སྡུག་ཐམས་ཅད་འདིའི་བྱེད་ལས་ཡིན་འཕེལ་བ་དང་མཉམས་པའི་གནད་གལ་ཆེ་བས་དང་པོ་འདི་རང་བཞིན་གྱིས་འཕེལ་བ་ནི༔། དང་པོ་ཚེས་གཅིག་ནས་རྩ་ཐམས་ཅད་ནས་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ཏེ༔། གསང་གནས་སུ་ཁམས་རྒྱས་ཡོད་པས༔། དེའི་དུས་གསང་གནས་སུ་བདེ་བ་མྱོང་བྱེད་ཀྱི་ཙཀྲའི་དབུས་སུ་རྩ་མདུད་ཀྱི་ནང་དུ་འབྱུང་བཞིའི་དངས་མ་ལས་གྲུབ་པའི་ལས་ཀྱི་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་དང་༔། རྩ་འདབ་ཐམས་ཅད་ལ་འཁོར་གྱི་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་དང་འདྲ་བར་སྦྱོར་བ་བྱས་པའི་སྦྱོར་མཚམས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཁ་དོག་ལྔ་ལྡན་དུ་བབས་པས་གསང་བའི་འཁོར་ལོ་ནས་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བར་བསམ༔། དེ་ལྟ་བུ་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ༔། མཇུག་བདེ་སྟོང་གི་རྒྱས་གདབ༔། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུགས༔། དེས་ལུས་སེམས་ལ་རྐྱེན་མི་འབྱུང་༔། དངས་མ་འཕེལ་བས་བདེ་སྟོང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ༔། ཚོགས་རྫོགས་ཕྲག་དོག་གི་དྲི་མ་དག༔། འཁོར་འདས་གཉིས་དབང་དུ་འདུ༔། མཆོག་ཐུན་མོང་གི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་དང་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་བོ༔། དེ་ནས་ཡང་དངས་མ་ཡར་འཕེལ་ཏེ་ཚེས་བཞི་ལ་ལྟེ་བར་རྒྱས་པས་པདྨ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། ཚེས་བརྒྱད་ལ་སྙིང་ཁར་རྒྱས་པས་བུབྡྷ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། ཚེས་བཅུ་ལ་མགྲིན་པར་རྒྱས་པས་རཏྣ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་རྒྱས་པས་རྡོ་རྗེ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔།
完整直譯如下: 四大各自有脈絡,當它們相互和合增長時,身體無病且一切功德圓滿。如果四大被因緣擾亂,四大力量失調,彼此殘殺,四大紛亂,則會產生各種疾病和災禍,五大分離,壽命將盡,修習中斷,無法獲得有漏解脫。因此,本際精華不被損壞和擾亂是極為重要的。這個精華是四大的精華,如果它不受損壞而增長,一切成就將從中產生。輪迴與解脫的一切苦樂,都是它的作用,增長與否的關鍵至關重要。所以,首先它自性自在增長的過程是:從初一日開始,一切脈絡逐漸增長,生殖器官廣大,當時會在生殖器的中央秘密脈輪內,由四大精華所成的行為達欽夫婦,與一切脈絡中環繞的達欽夫婦相應而結合。從結合剎那,具五種顏色的菩提心現前,從秘密脈輪遍佈全身,如是觀想。這樣一天觀想,最後加持以雙身法。如是觀想,四大不會擾亂,不會給身心帶來災禍,精華增長產生雙身的等持,二資粥圓滿,清凈習氣污染,攝持輪迴與解脫二種法,獲得一切共不共功德及一切成就。 之後精華繼續增長,到初四日在臍部圓滿時,觀想蓮花達欽夫婦;初八日在心間圓滿時,觀想佛陀達欽夫婦;初十日在咽喉圓滿時,觀想寶達欽夫婦;初十五日在頂上圓滿時,觀想金剛達欽夫婦。
ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་རྒྱས་པས་རྡོ་རྗེ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། དམིགས་པ་གོང་གིས་འགྲེའོ༔། ཁམས་རྒྱས་པའི་དུས་སུ་ཚོགས་ཅི་བསགས་འཕེལ་ཆེའོ༔། གཏར་སྲེག་དང་ཐིག་ལེ་བཏང་དུ་མི་རུང་༔། ཁམས་རྒྱས་པས་སྤྱི་གཙུག་«ཉའི་ཉིན་པར་«ཏུ་སྐྲ་མཐེབ་གང་བ་ཞིག་བཞར་ལ་ཏིལ་མར་གླ་རྩི་ཙན་དན་བསྲེས་ལ་བཀུ་མཉེ་བྱ༔། དེས་དངས་མ་འཕེལ་ཞིང་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུགས་«ནད་རྐྱེན་མི་འབྱུང་«༔། དེ་ལྟར་«མ་བསྒོམས་ན་«མ་བྱས་ན་འབྱུང་བ་རྒྱས་པའི་དུས་སུ་སྟོབས་མ་མཉམ་པས་འཁྲུགས་ནས་ནད་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ་༔། དེ་ནས་དངས་མ་མར་འཕེལ་ཏེ་ཚེས་བཅུ་དགུ་ལ་མགྲིན་པར་རྒྱས༔། ཉེར་གཅིག་སྙིང་ཁར་རྒྱས༔། ཉེར་ལྔ་ལ་ལྟེ་བར་རྒྱས༔། གནམ་སྟོང་ལ་གསང་བ་དང་རྐང་མཐིལ་དུ་རྒྱས་འོང་བས་དེའི་དུས་སུ་བསྒོམ་ཐབས་གོང་གིས་འགྲེའོ༔། འབྲུ་མར་སྣ་ཚོགས་དང་སྦྲང་རྩི་ཛཱ་ཏི་ཚོའི་སྡེ་གུ་རྐང་མཐིལ་ལ་བྱུགས་ལ་ཉི་མ་ལ་བསྲོ༔། དེས་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུགས་པས་བར་ཆད་མི་འབྱུང་༔། ཁམས་རྒྱས་ཤིང་འཕེལ་བས་བདེ་སྟོང་གི་ས་མ་ཏི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ༔། ཕྱག་རྒྱ་བརྟེན་དུ་རུང་༔། གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ༔། དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འཕེལ་བ་ལ་རྐྱེན་དམིགས་པའི་ཁ་ཚར་བཏགས་པའོ༔། དེས་རང་བཞིན་གྱི་ཉམས་ལེན་བསྟན་པའོ༔། ༈། གཉིས་པ་གནད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་གཞན་དུ་ཤེས་སོ༔། ༈། གསུམ་པ་དམིགས་པའི་ཉམས་ལེན་བསྟན་པ་ནི༔། འབྱུང་བའི་དངས་མ་ལས་གྲུབ་པའི་ལུས་འདི་ལ་ནད་འོང་བ་ནི༔། ལུས་ཀྱི་ཟུངས་སེམས་ཀྱི་བརྟེན་པ་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་འདི་ལ་འབྱུང་བའི་དངས་མ་འདྲེས་ལ་སོ་སོར་གནས་པས་དེ་ལ་རླུང་གིས་ཁྱབ་པས་ཏེ༔། ནད་འཇུག་པའི་རྐྱེན་རླུང་གིས་བྱེད་དེ་རྐྱེན་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་བསླངས་ནས་ནད་ཚང་བ་འཇུག་སྟེ་ཚད་པ་སྐྱེས་པའི་དུས་མེའི་རླུང་མཐུ་རྒྱས་པས་འབྱུང་བ་མ་སྙོམས་ཏེ་ནད་འཇུག་གོ༔། ཞེ་སྡང་དང་སེམས་མི་བདེ་བས་རྐྱེན་བྱས་ནས་རླུང་སྐྱེད་དེ་རླུང་གི་རླུང་མཐུ་རྒྱས་པས་འབྱུང་བ་མ་སྙོམས་ཏེ་ནད་འཇུག༔།
完整直譯如下: 初十五日在頂門圓滿時,觀想金剛達欽夫婦。目標如上所說。在任脈圓滿之時,無論積累了多少資粒都會增長很多。不能做超度和放生。任脈圓滿時,在滿月那天,剃去頭頂上一些頭髮,用芝麻油、酥油、沉香調拌,塗抹頭頂。這樣可使精華增長,四大不會擾亂,不會有疾病災禍。如果不這樣觀想,不這樣做,在四大增盛之時由於力量失衡而擾亂,會產生疾病等。 之後精華繼續下降,到十九日在咽喉圓滿,二十一日在心間圓滿,二十五日在臍部圓滿。到最後在空行界和足底圓滿時,觀想方法如上所說。把各種穀物、蜜、香料等放在足底曬太陽。這樣四大不會擾亂,不會有障礙,任脈圓滿增長時,能生起雙身三昧,手印有所依憑,其他功德無量無邊。這是藉助目標的方便,說明了自性的修習方法。 第二是要點的修習,另作解釋。 第三說目標的修習:這個由四大精華所成的身體會生病,是因為身體的本體、心的所依本際精華,四大精華混雜而分離,被風所遍佈,引發疾病的因是風。由貪慾所引發,疾病完全侵入,發燒時火風力增盛,四大失調而生病。由嗔恨和心不安所引發,生起風,風力增盛,四大失調而生病。
ཞེ་སྡང་དང་སེམས་མི་བདེ་བས་རྐྱེན་བྱས་ནས་རླུང་སྐྱེད་དེ་རླུང་གི་རླུང་མཐུ་རྒྱས་པས་འབྱུང་བ་མ་སྙོམས་ཏེ་ནད་འཇུག༔། ཡང་གཏི་མུག་གིས་རྐྱེན་བྱས་ནས་ནད་གྲང་བ་དང་བད་ཀན་སྐྱེད་དེ༔། ཆུའི་རླུང་མཐུ་རྒྱས་པས་འབྱུང་བ་མ་སྙོམས་ཏེ་ནད་འཇུག་གོ༔། ཆ་མ་སྙོམས་པར་གང་མཐོ་ཡང་ནད་འཇུག༔། གསུམ་ཆ་སྙོམས་གཅིག་དམའ་ན་ཡང་ནད་འཇུག༔། གཉིས་སྙོམས་གཉིས་མ་སྙོམས་ན་ཡང་ནད་འཇུག༔། མཐོད་དམན་མེད་པར་ཆ་སྙོམས་པ་ཞ»ི«ག་ལ་ནད་མི་འབྱུང་༔། སེམས་ཅན་ལ་འབྱུང་བ་ཤས་ཆེ་ཆུང་རེ་མེད་པ་མེད༔། རྐྱེན་ཕལ་ཆེར་ཉིན་མོའི་གཉིད་ཀྱིས་འཇུག༔། རླུང་ཤས་ཆེ་བའི་མིས་ཉིན་མོ་གཉིད་ལོག་ན་རླུང་གི་ནད་འཇུག་སྟེ་རླུང་ལ་ཡང་ཚ་གྲང་འདུས་པའི་ནད་ཡོད༔། དེ་བཞིན་དུ་ས་ཤས་ཅན་ལ་བད་ཀན༔། ཆུ་ཤས་ཅན་ལ་གྲང་བ་༔། མེ་ཤས་ཅན་ལ་ཚད་པ༔། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་ཚ་གྲང་འདུས་པའི་ནད་ཡོད༔། རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་བ་གང་མཐོ་བའི་མཐུ་རྒྱས་ཏེ་འབྱུང་བ་མ་སྙོམས་པར་གཅིག་དགྲར་གཅིག་སོང་བས་འཁྲུགས་པས་འབྱུང་བཞིའི་«གང་ཡང་རུང་བར་«ནད་དུ་འགྱུར་བས་ཉིན་མོའི་གཉིད་སྤང་བར་བྱའོ༔། མི་མཐུན་པའི་ཁ་ཟས་དང་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་ཀྱང་«འབྱུང་བ་འཁྲུགས་པས་«ནད་འཇུག་པས་སྤང་ངོ་༔། མདོར་བསྡུས་ན༔། ཉོན་མོངས་པའི་བསམ་པ་རང་རྒྱུད་དུ་འཛིན་པས་འབྱུང་བའི་དངས་མ་འཁྲུགས་ཏེ་ནད་འབྱུང་བས་དུག་ལྔའི་རྟོག་པ་གང་སྐྱེས་ཀྱང་རང་རྒྱུད་དུ་མི་གཏོང་བར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངང་དུ་རོ་སྙོམས་པར་བྱའོ༔། ཡང་ཕོ་བ་གཅིག་པོའི་སྟེང་ན་འབྱུང་བའི་དངས་མ་ཚང་བས་དེ་རྣམས་འཁྲུགས་པས་ཀྱང་ནད་འཇུག་སྟེ༔། དེ་ལ་ནད་སེལ་བའི་དམིགས་པ་ནི༔། ལྟེ་བའི་ཙཀྲའི་དབུས་སུ་པདྨ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་མེའི་རྣམ་པར་རེག་བྱ་ཚ་བ་གཉིས་སྙོམས་འཇུག་བྱས་པས་སྦྱོར་མཚམས་ནས་འབྱུང་བའི་དངས་མ་མེའི་རྣམ་པར་བྱུང་བས་ལྟེ་བའི་རྩ་འདབ་ཐམས་ཅད་གང་ནས་འབར་ཞིང་ཚ་བར་བསྒོམ༔། དེས་ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་སྐྱེད་པས་ནད་གང་གིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་སོ༔། ཚད་པའི་ནད་ལ་སྤྱི་བོར་རྡོ་རྗེ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔།
完整直譯如下: 由於嗔恨和心不安的因緣,生起風,風力增盛,四大失調而生病。又由愚癡因緣,生起寒冷和水腫等疾病,水風力增盛,四大失調而生病。不調和就會生病,即使一方面過盛。三方調和一方欠缺也會生病。兩方調和兩方失調也會生病。四方完全調和時才不會生病。眾生無有四大不多不少的情況。大多數是因白天睡眠而引發。風分太多的人,如果白天睡眠,就會生風病,風病也有寒熱並存的情況。同樣,地分多的人會有水腫,水分多的人會有寒病,火分多的人會發燒。這些都有寒熱並存的病癥。由於某種因緣,某一大增盛力量,四大失調,互相對抗擾亂,四大任何一種都可能生病,所以要戒白日睡眠。不當的飲食和生活方式也會擾亂四大而生病,應當遠離。總之,由於執著煩惱的思維,擾亂了四大精華而生病,無論生起任何五毒的想法,都不要留在自心,要調和於法性而安住。另外,單單男性身體四大精華不完整,一旦擾亂也會生病。對此,治療的目標是:在臍輪中央,觀想蓮花達欽夫婦火之相,二者調和而結合,從結合剎那,四大精華現為火之相,從臍部一切脈絡燃燒熾熱,如是觀想。由此生起男性火熱,任何病癥都無法侵擾。對於發燒病,在頂門觀想金剛達欽夫婦。
ཚད་པའི་ནད་ལ་སྤྱི་བོར་རྡོ་རྗེ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། འདུས་པའི་ནད་ལ་སྙིང་ཁར་བུདྡྷ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། གྲང་བའི་ནད་ལ་ལྟེ་བར་པདྨ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། རླུང་ལ་གསང་བར་ཀརྨ་ཌཱཀྐི་ཡབ་ཡུམ་བསྒོམ༔། དེ་ཡང་ནད་ཐམས་ཅད་ལ་སྔོན་དུ་སྟོང་ར་དང་ཁྲོལ་མའི་དམིགས་པ་བསྒོམ༔། དེ་ནས་ནད་གང་ལ་ཡང་དེའི་གཉེན་པོའི་ཡབ་ཡུམ་གྱི་བདུད་རྩི་དབབ༔། རླུང་བཟུང་ལུས་སྦྱང་བྱ་དེས་སེལ་ལོ༔། རྨ་ལ་སོགས་པ་ཁོལ་བུའི་ནད་ལ་ཡང་ནད་ཚ་གྲང་དང་སྦྱར་ནས་དེའི་དམིགས་པ་གཏད་པས་དེར་དངས་མ་འདུས་ནས་འབྱུང་བ་སྙོམས་ནས་ནད་འཚོ་བ་ཡིན་ནོ༔། དེས་ནད་ཀུན་ལ་དམིགས་པའི་འགྲེས་ཤེས་པར་བྱའོ༔། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ལུས་ལ་བར་ཆད་མེད་པས་མྱུར་དུ་རིག་པ་ལ་དབང་ཐོབ་ནས་སངས་རྒྱའོ༔། འདི་ལྟར་གནད་ཀྱི་གདམས་པའི་སྐོར༔། ཞལ་གདམས་ཐུགས་གྱི་ཉིང་ཁུ་འདི༔། གཡའ་རི་གོང་དུ་ཡི་གེར་བཏབ༔། ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ཐུགས་ལ་ཆོངས༔། ལས་ཅན་ཅིག་དང་འཕྲད་པར་ཤོག༔། ཌཱཀྐིའི་ཞལ་གདམས་གསང་བའི་དུམ་བུ་རྫོགས་སོ༔། ས་མ་ཡ༔། རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔། ཨྠིྀ༔། ༄༅༔། ༔ཨེ་མ་སྐལ་ལྡན་རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས༔། གནད་འདི་མ་རྟོགས་དགེ་བ་བཅུ༔། སྤྱད་ཀྱང་འཁོར་བ་ནས་མི་གྲོལ༔། དེ་སྔ་མཚམས་མེད་ལྔ་སྤྱད་ཀྱང་༔། འདི་འཕྲད་ངན་སོང་ལྟུང་མི་སྲིད༔། འདི་དང་བཏགས་གྲོལ་གཉིས་སྦྲེལ་ན༔། ལྷག་མེད་ཀུན་བཟང་ཉིད་དུ་འགྱུར༔། འདི་མེད་གང་ཟག་གཞན་སྤྱོད་པ༔། བསྐལ་པར་ཉན་བསམས་བསྒོམས་བསྒྲུབས་ཀྱང་༔། སངས་རྒྱས་ས་ལ་རེ་བ་མེད༔། ཅི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གནད་མ་རྟོགས༔། སྡེ་གསུམ་རིམ་དགུའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས༔། འདི་ཉིད་དོན་ལ་རྡུལ་ཙམ་རེག་པ་མེད༔། འདི་ནི་ཀུན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས༔། གཞི་ལ་ཤེས་རབ་ཡེ་ནས་གནས༔། ཐབས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་སྐད་ཅིག་ལ༔། མཐོང་སྟེ་གྲོལ་འགྱུར་ཐེ་ཚོམ་མེད༔། ཅིའི་ཕྱིར་གནད་འདི་ཁྱད་པར་འཕགས༔། འདི་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐལ་ལྡན་དང་༔། ཀུན་བཟང་ཡབ་ཡུམ་དབྱེ་བ་མེད༔། འདི་དང་ཚིག་གིས་འབྲེལ་བ་ཡང་༔། སྐྱེ་བ་གསུམ་དུ་མི་ཐོགས་གྲོལ༔། སྒྲ་ཙམ་རྣ་བར་ཐོས་པ་ཡང་༔།
完整直譯如下: 對於發燒病,在頂門觀想金剛達欽夫婦。對於熱病,在心間觀想佛陀達欽夫婦。對於寒病,在臍部觀想蓮花達欽夫婦。對於風病,在秘密處觀想業達欽夫婦。對於任何疾病,首先觀想空行母和活佛母。然後對任何疾病,注入相應夫婦的甘露。運氣束縛身體,就能消除疾病。對於瘡癤等腫脹之疾,也要結合寒熱病癥,觀想相應的目標,使精華凝聚,四大調和,就能治癒疾病。由此應當明白治療任何疾病的目標。如此做,身體沒有障礙,很快獲得智慧,成就佛道。這就是竅訣教言的概要。這是心髓的口訣,在雅利拉記錄爲文字,是智慧大海的心傳。愿與有緣者相遇。達欽口訣密咒圓滿。薩嘛雅。阿吽。 啊,有緣的種性子們啊!不明白這個竅訣,即使修十善也無法解脫輪迴。雖然過去曾造五無間罪,遇到這個也不會墮惡趣。把這個與解脫道結合,就能成為圓滿的如來。沒有這個,別人修行雖經過多劫精進聞思修,也無望成佛。為什麼?因為沒有現觀竅訣。三藏九乘的法門,絲毫也未觸及這個真諦。這是勝於一切,基本上就是本有的智慧,藉助方便,當下即可現觀,定能解脫,毫無疑惑。為什麼這個竅訣是殊勝的呢?修持它的有緣者,與如來父母無二無別。與這個有關的語言,三生即可解脫。僅僅耳聞聲音,
སྐྱེ་བ་གསུམ་དུ་མི་ཐོགས་གྲོལ༔། སྒྲ་ཙམ་རྣ་བར་ཐོས་པ་ཡང་༔། ཐ་མལ་སྐྱེ་བ་འདིས་ཆོད་འགྱུར༔། མངོན་སུམ་གནད་འདི་མཐོང་ཙམ་ཡང་༔། ཆོས་ཉིད་བར་དོར་སངས་རྒྱས་འཐོབ༔། ཅི་ཕྱིར་ངོ་བོ་གཅེར་མཐོང་ཡིན༔། ཐེག་པ་གཞན་གྱིས་ལོ་སྟོང་དུ༔། བསྒོམས་ཀྱང་འདི་ཉིད་མཐོང་བ་མིན༔། འདིས་ནི་སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་མཐོང་༔། ལོ་སྟོང་སྡིག་པ་སྤྱད་པས་ཀྱང་༔། འདི་ཉིད་ཉམས་སུ་བླངས་པ་ན༔། ལྷག་མེད་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱ་འོ༔། འདི་འདྲའི་གདམས་པ་རྒྱ་བོད་གཉིས་ན་མེད༔། ཀུན་ལ་མ་བསྟན་རང་ཉིད་ཉམས་སུ་ལོང་༔། ཚིག་ཙམ་རླུང་གི་ཕྱོགས་སུ་ཟག་པ་ན༔། ཚེ་ཡི་རྐྱེན་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར༔། རང་ཉིད་ཉམས་སུ་ལོན་པའི་ཐ་མར་ཡང་༔། ཌཱཀྐི་ཉིད་ལ་གཏོད་ལ་གཏེར་དུ་སྦོས༔། ལས་ཅན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་ཐོབ༔། འདི་ཉིད་ལྟ་བའི་དུས་ཀྱང་ཚོགས་གཏོར་བྱ༔། འདི་ཡི་རླུང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཡལ༔། ཌཱཀྐིས་བྱིན་རློབ་ཐ་མ་བདེ་བ་ཐོབ༔། འདི་རིག་ཨོ་རྒྱན་ང་དང་མཉམ༔། ཨོ་རྒྱན་བདག་གིས་དབང་བསྐུར་བྱིན་བརླབས་བའི༔། སྦས་པའི་རྣལ་འབྱོར་དེ་དང་འཕྲད་པར་ཤོག༔། ས་མ་ཡ༔། རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔། ཨྠིྀ༔། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མཆོག་རོང་བན་ཚུལ་ཁྲིམས་རྡོ་རྗེས༔། ངར་ལུང་སྡང་ལྷ་ཁྲ་མོ་བྲག་ནས་གཏེར་ནས་གདན་དྲངས་པ་ལགས་སོ༔། »༔«མེས་པོའི་ཤུལ་བཞག་ལས།། ཀློང་ཆེན་རབ་འབྱམས་ཀྱི་གསུང་འབུམ།། ༼༥༽ཞལ་གདམས་གསང་བའི་དུམ་བུ།
完整直譯如下: 三生即可解脫。僅僅耳聞聲音,也能斷除這個現世生。一經現觀這個竅訣,拋開有為法,即可成佛。為什麼是當體現觀?別的乘門,即使修持千年,也無法現觀這個。這個在一念之間就能現觀。即使造罪千年,只要體證這個,也能成為無上正等正覺。如此教言,在印度和藏地都沒有,從未對任何人宣說,自己要親自體證。僅僅泄露給別人,就會成為生命的障礙。自己體證之後,也要將它視為達欽法,藏為密咒。爲了有緣眾生的利益,發願傳承。觀修這個時,也要作護法儀式。這個法門的流傳地區的有情,達欽會加持,最後獲得安樂。了知這個的就是我和俄爾幹一樣。俄爾乾親自為我傳授灌頂加持,愿與他所教授的這種瑜伽相遇。薩嘛雅。 這是化身至尊榮班崇巴,從阿里達拉喀拉莫崖的伏藏中取出並傳授的。摘自梅波的《大圓滿續部》中的《俄爾干文集》第五品《達欽密咒》。
在這篇文獻中,達欽(Ḍākinī)具有以下幾層內涵:
- 形象意義:達欽是藏傳佛教密宗中的一種女性護法神或空行母,代表著智慧和空性。文中描述了觀想不同位置的達欽夫婦來治療各種疾病。
2.實修意義:達欽代表著修行人內在的智慧本性。通過特殊的修持方法,如觀想達欽等,可以現觀自心本性,獲得解脫。
3.竅訣意義:這裡的達欽還指代一種極為殊勝的密咒修法和竅訣,被視為直捷了悟本性的方便。修持這個"達欽"竅訣,能在一念之間現觀自心實相,獲證無上正等正覺。
4.傳承意義:這種"達欽"竅訣教法被視為極其珍貴的心髓口訣,需要傳承相授,不可泄露外傳。作者自己也是從上師處親傳而得。
5.加持意義:達欽還代表著上師或本尊的加持力,能給予有緣眾生最後的利益和解脫。
總的來說,這裡的達欽不僅是形象和實修上的代表,更是一種極為殊勝的智慧竅訣法門的代名詞,蘊含著深奧的修行理趣和傳承意義。